در پی تبادل آتش میان ایران و آمریکا در تنگه هرمز در روزهای اخیر، روز یکشنبه گزارش‌های ضدونقیضی درباره توقف مذاکرات کارشناسی تهران و واشنگتن منتشر شد. اکسیوس به نقل از یک مقام آمریکایی اعلام کرد که ایران و آمریکا بر سر توقف حملات به توافق رسیدند و نمایندگانشان قرار است روز سه‌شنبه در قطر دیدار کنند.
به گزارش اکسیوس به نقل از یک مقام آمریکایی دیدار روز سه‌شنبه نمایندگان ایران و آمریکا که قرار است در دوحه، پایتخت قطر برگزار شود، بر حل‌وفصل اختلافات دو طرف بر سر تنگه هرمز متمرکز خواهد بود.
همچنین، خبرگزاری رویترز عصر یکشنبه به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داد که ایران و آمریکا توافق کرده‌اند که از حملات دست بکشند و کشتی‌ها اجازه تردد آزاد در تنگه هرمز را خواهند داشت. به گفته او، همزمان قرار است مذاکرات فنی درباره همه بخش‌های تفاهم‌نامه ادامه یابد.

مراسم یادمان پرویز قلیچ‌خانی عصر یکشنبه ۲۸ ژوئن ۲۰۲۶ - ۷ تیر ۱۴۰۵ ساعت ۱۸، در پاریس و در هوایی بسیار گرم و طاقت فرسا برگزار شد. با وجود گرمای شدید هوا، استقبال از این مراسم چشمگیر بود؛ به‌گونه‌ای که نه‌تنها از شمار حاضران کاسته نشد، بلکه بیش از دویست نفر از پاریس، دیگر شهرهای فرانسه و حتی کشورهای مختلف، در این مجلس یادبود حضور یافتند تا با ادای احترام، یاد و خاطره این چهره ماندگار را گرامی بدارند.
این یادمان، بیش از آنکه مراسم بزرگداشت یک فوتبالیست یا یک فعال سیاسی باشد، گردهمایی کسانی بود که هر یک به شکلی با پرویز قلیچ‌خانی زندگی، دوستی، مبارزه، و یا خاطره‌ای مشترک داشتند. تنوع حاضران نشان می‌دهد که میراث پرویز تنها به میدان فوتبال یا عرصه سیاست محدود نمی‌شود؛ بلکه او در شبکه گسترده‌ای از روابط انسانی، دوستی و فرهنگی همچنان زنده است.

در مراسم بدرقه‌ی "آقا" نوعی اقتصاد نیز برای رانت حکومتیان پا می‌گیرد. چون پیمانکاران نهادهای نظامی به همراه کارگزاران وزارتخانه‌ها و مقاطعه‌کاران بخش خصوصی همگی روزگار خوشی را در بدرقه‌ی آقا از سر می‌گذرانند. آنان هم خیلی کاسبکارانه به سوداگری بی‌حد و حصر خویش در این ماجرا می‌اندیشند. چون نمونه‌ای از این اقتصاد جنازه‌کشی و جنازه‌گردانی را در هیچ جایی از دنیا نخواهند یافت. فرآوری و دستکاری صورت‌های مالی نیز برای ایشان کاری مشکل به نظر نمی‌رسد. اما هرگز کسی را یارای حسابرسی این صورت‌های مالی نخواهد بود. چون پیمانکاران اصلی و اندرونی این ماجرا خودشان هم بر میزهای بالادستی‌های نظام تکیه دارند. شهرداری تهران نیز نقش ویژه و بزرگی را در همین اقتصاد شلخته‌ی برآمده از دین به عهده می‌گیرد. در شهرداری و همه‌‌ی ادارات ردیف‌های بودجه‌ی سالانه را دستکاری می‌کنند تا در هزینه‌کرد خود برای بدرقه‌ی آقا چیزی کم نگذارند.

محسن حسام نویسنده‌ای بی مدعا، مردمدار، مهربان و بی هیاهو، سال‌های طولانی سختی را در تبعید (در فرانسه) برای رهایی مردم ایران و برای آرمان بزرگ برابری و سوسیالیسم مبارزه کرد، قلم زد، کار کرد و بی ادعا جنگید و تجربه‌های فراوان خود از سرکوب، مهاجرت و تبعید را از نگاهی دقیق و شخصی و ویژه برای اطلاع دیگران و آیندگان به رشته تحریر درآورد و سرانجام در نبرد با سرطان، مبارزه را به نسل جدیدی از مبارزان راه آزادی و عدالت اجتماعی واگذار کرد.

واضح است که دیپلمات های ایران دستورات خود را از بالاترین سطح نظام دریافت می کنند. باید بطور صریح گفته شود که، فرضیه ای که در پایتخت های غربی رایج است؛ « تیم مذاکره کننده یک جناح غیرنظامی هستند که دستشان باز شده و تندروهای رژیم هر زمان که تصمیم بگیرند خواهند توانست آنها را از صحنه خارج کنند»، تصور اشتباهی است. اما اجماعی که به نمایش گذاشته شده است، اجماعی است برای توقف جنگی که هیچ شانس پیروز شدن را ندارد ، پیروزی که تهران بتواند آن را به عنوان یک برد به همه ارائه دهد. اما، این موضوع تقریبا پاسخی درباره سؤالی که جنگ دوباره آن را مطرح کرده است ندارد: اینکه ایران چگونه باید خود را در جهان خارج معرفی کند. در این زمینه، جناح های مختلف جمهوری اسلامی به هیچوجه متحد نیستند.

تبِ فوتبال دنیا را فرا گرفته است. هر روز میلیون‌ها نفر خیره به صفحه تلویزیون، بازی‌های جهانی را تعقیب می کنند. امکانات مادی و معنوی مناسب باعث شده که ورزشکاران غربی از سطح تکنیک بالاتری نسبت به دیگر تیم‌ها برخوردار باشند. در نبود امکانات، ایمان و امید و غرور است که باید جانشین آن گردد. و چنین است که هر روز رفتارهای غریبی را از بازیگران کشورهای رشدنیافته شاهد می شویم. تا کنون کمتر از نقش نیروهای ماورای‌طبیعی در فوتبال چیزی نوشته شده است. اگرچه "فیفا" بخش‌هایی از آن را ممنوع اعلام کرده، با این‌همه، در مسابقات امسال نیز نقش افسونگری و جادو را به فراوانی می توان در آن شاهد بود.

آدم‌های من در زندگی زیاد نیستند. آدم‌هایی که نقش‌شان با زمانی که با هم گذرانده‌اید تعریف نمی‌شود. ادم‌هایی که خیلی ساده ترا یک گام در اندیشه و عمل به جلو می‌رانند. سرفصلی می‌شوند برای بقیه‌ی زندگی. خیلی هم مهم نیست که این ‌آدم‌ها همیشه با تو بوده‌اند یا نبوده‌اند، همیشه هم‌نظر بوده‌ای یا نبوده‌ای، اما آن رشته‌ی ناپیدای رفاقت، آن ردپای تاثیر مرد مجربی که گذشته‌ای مالامال از تجربه و حادثه و مبارزه و فداکاری داشت و طی چند سال، آن هم در آن دهه‌ی سرشار از مرگ و نیستی ۶۰ ، ترا به بلوغ فکری رساند و در جوانی از این رو به آن رو کرد، در تمام زندگی‌ات قاطعانه پیداست.

ما مادران پارک لاله ایران به‌عنوان صدایی از جنبش دادخواهی مردم ایران، با خانواده‌های قتل عام‌شده و آسیب‌دیده در خیزش دی‌ماه ۱۴۰۴ و کودکان کشته شده در میناب و مردم کشته شده در جنگ خانمان‌سوز دوازده روزه و چهل روزه، ابراز همدردی عمیق می‌کنیم و خواهان محاکمه و مجازات آمران و عاملان قتل‌عام مردم در خیابان و در زندان‌ها توسط جمهوری اسلامی و کشتار مردم توسط بمباران آمریکا و اسرائیل هستیم. ما مصرانه خواهان پایان جنگ هستیم و از تفاهم‌نامه بین ایران و آمریکا استقبال می‌کنیم.

آَرشیو اخبار امروز >>

مشکل اصلی دموکراسی نیست، بلکه نحوه استفاده از آن است. دموکراسی این امکان را در اختیار سیاستمداران قرار می‌دهد که با جلب اعتماد شهروندان به قدرت برسند. اما در عین حال، از آنان انتظار دارد که این قدرت را با مسئولیت‌پذیری، صداقت و وفاداری به آرمان‌هایی که زمانی سبب جلب حمایت مردم شده بود، به کار گیرند. هنگامی که قدرت به هدفی مستقل تبدیل شود، هرچند ساختارهای دموکراتیک همچنان پابرجا می‌مانند، اما محتوای دموکراسی به‌آرامی فرسوده و تهی می‌شود.

در برابر این همه پسوند، باید پرسش اصلی را برگرداند: جمهوری برای چه کسانی؟ جمهوری به سود کدام طبقات و لایه‌های اجتماعی؟ جمهوری با کدام اقتصاد؟ جمهوری با کدام سیاست خارجی؟ جمهوری با کدام نسبت با امپریالیسم، تحریم، جنگ و مداخله‌ی خارجی؟ جمهوری با کدام پاسخ به مسئله‌ی ملی در ایران؟ جمهوری با کدام سازوکار برای جلوگیری از تمرکز دوباره‌ی قدرت؟ جمهوری با کدام جایگاه برای شوراها، سندیکاها، احزاب، تشکل‌های زنان، تشکل‌های دانشجویی و نهادهای مستقل مردمی؟

در پنجمین سالگرد کشتار تابستان ۶۷ (آرش ۵۱) در مطلب «کالبدشکافی یک جنایت» از حسین پایدار و یک سال بعدتر در شهریور ۱۳۷۵ (آرش ۵۷) در نوشته «کشتار بزرگ» به قلم ناصر مهاجر را می خوانیم.
وقتی به زمان این دو نوشته دقت کنیم، به یاد می آوریم که آوازه حرکت مادران و خانواده های خاوران به رغم سانسور خبری شدید از گورستان به بیرون درز پیدا کرده بود. به واقع دادخواهی از همان جا و همان زمان زاده شد. از طرف دیگر در این سالها شاهدان و بازماندگانی که از کشور گریخته اند، از جنایت گزارش می دهند. و در همین سالها شاهد مراسم هایی در شهرهای مختلف خارج کشور در بزرگداشت جانباختگان دهه جنایت هستیم که در مجله گزارش آنها موجود است.

پرویز قلیچ‌خانی اگرچه از نسل ما بود و همان آرمانخواهی نسل ما را داشت، اما جهان وجودی او فارغ از توهم بود. به تقریب می‌توان گفت او نه درباره خودش و نه جهانی که آرزوی تحقق‌اش را داشت، هیچگونه توهمی نداشت. شاید همین اندازه شناخت از خود بود که مایه‌های چنان دوستی گسترده‌ای را در وجود او پرورش می‌داد.
در این بلبشو و آشفتگی اخلاقی و رفتاری در برخورد‌های سیاسی و اجتماعی که این روزها پیرامون خود شاهدش هستیم و رنج آور است، چه درخشان است نگهداری از باغ تختی‌ها و پرویزها و، اندیشیدن به خویشکاری‌شان که بسیار به آن نیازمندیم

امروز که به کارنامهٔ زندگی او می‌نگرم، بیش از هر زمان درمی‌یابم که اگرچه نام پرویز قلیچ‌خانی با قهرمانی‌های درخشان در میدان فوتبال و رهبری تیم ملی در سراسر ایران و فراتر از مرزها طنین‌انداز شد، اما آنچه به وجود او ارزشی ماندگار و تأثیری ژرف بخشید، نه صرفاً افتخارات ورزشی، بلکه پیوند کم‌نظیر میان کامیابی فردی و احساس مسئولیت اجتماعی بود؛ پیوندی که از او چهره‌ای فراتر از یک ورزشکار ساخت و نامش را در حافظهٔ جمعی نسل‌ها جاودانه کرد.

این مراجع خبره، تشخیص نمیدهند که مجادلات برای حفظ صنعت هسته ای در طی چندین دهه، حاصلی ، جز مشکلات و ضرر های مادی و معنوی برای مردم ایران نداشت. و در کل داشتن این صنعت ارزشی به عنوان حق مسلم مردم ایران ندارد. ادامه حفظ این صنعت جز تحریمها و جنگ و تخریب برای مردم ایران و منفعت های سرشار برای تاجران تحریم در بر نداشته و نخواهد داشت.

بیش از سه دهه تهدید ایران به حمله ی نظامی از طرف آمریکا و اسرائیل این توهم را در اپوزسیون راستگرای رژیم پدید آورده بود که حمله ی نظامی به ایران منجر به سقوط رژیم خواهد شد. این توهم که ابتدا توسط سازمان مجاهدین خلق طرح و دامن زده شد، از سوی طرفداران رضا پهلوی و شخص اوباز تولید و با بهره گیری از رسانه هایی ماننده منوتو و ایران انترنشنال در سطح جامعه ی ایران تبلیغ گردید و بخشی از قشرهای متوسط و مرفه ی جامعه را نیز به خود جلب نمود.

خلافت اسلامی شکلی از یک نظام سیاسی نیست که با گذر زمان نابود شود و جای خود را به شیوۀ دیگری از حکمروایی دهد. نهاد خلافت، ترکیبی از امر قدسی و قدرت سیاسی است و بنابراین شکل نظام خلافتی، تضمین کننده مشروعیت قدرت سیاسی آن نیز است. از این رو بحران خلافت هیچگاه در جهان اسلام یک بحران سیاسی محض نبوده و همواره با پیامدهای کلامی و اعتقادی بسیاری همراه بوده است.

شرایط حاکم در ایران و سیاستهای نظام جمهوری اسلامی در داخل و خارج از کشور بیان وضعیتی است که در راستای اهداف سیاسی بخشی از قدرتهای جهانی بخصوص روس و چین دنبال می شود، این پیوندهای سیاسی یکی بازمانده دوران “جنگ سرد” و مبارزات “ضد امپریالیستی” بعد از جنگ جهانی دوم است ، بخصوص علیه آمریکا،اروپا و اسرائیل که دورانی در رأس آنها روسیه لنینیسم (کشورهای به اصطلاح سوسیالیستی) قرار داشتند ، که سیاست پردازان مبارزات مردم علیه حاکمان دیکتاتور بودند! باری حمایت روس و چین در کنار جمهوری اسلامی را باید در این راستا تحلیل کرد.

یادداشت تفاهم در تاریخ۲۷ خرداد ماه ۱۴۰۵( ۱۷ جون۲۰۲۶ ) بین مذاکره کنندگان ایران به ریاست قالیباف و ایالات متحده تهیه و توسط پزشکیان و ترامپ امضا و لازم الاجرا گشت. مذاکرات بین ایران با ریاست قالیباف ، رئیس مجلس ج ا و ایالات متحده با ریاست ژ.د. وانس معاون رئیس جمهوری و کار ‌گروه‌های تخصصی از دو کشور بعلاوه میانجی گری کشورهای پاکستان و قطر آغاز شده است.این یادداشت تفاهم که نشان دهنده چارچوب اولیه مذاکرات بر مبنای اولویت اهمیت مسائل در مذاکرات آینده نوشته شده است.

آَرشیو سياسی >>

آَرشیو مصاحبه >>

در این هفته هزارمین روز حملهٔ حماس فرا رسیده است. فاجعهٔ لبنان در ادامهٔ زنجیره‌ای از شکست‌ها قرار می‌گیرد که بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، از آن زمان مسئول آن دانسته می‌شود: ارتش اسرائیل تحت رهبری او غزه را به ویرانه تبدیل کرده، و در آنجا و همچنین در سوریه و لبنان بخش‌هایی از سرزمین را اشغال کرده است. در فوریه، نتانیاهو با موفقیت دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، را به حمله به ایران ترغیب کرد—اما در هدف دیرینه‌اش برای سرنگونی حکومت تهران ناکام ماند. در ایران اکنون نیروهای رادیکال‌تری حاکم‌اند که بیش از پیش به دنبال دستیابی به سلاح هسته‌ای هستند.

پنجاه سال پیش، ایالات متحده توانست جشن‌های دویستمین سالگرد استقلال خود را با موفقیت برگزار کند. اما اکنون، در آستانه دویست‌وپنجاهمین سالگرد، اوضاع کاملاً متفاوت است؛ چرا که ترامپ، همان کارهایی را می‌کند که از ترامپ انتظار می‌رود.
جرالد فورد بی‌تردید از جمله رؤسای جمهور کاریزماتیک و درخشان آمریکا نبود، اما دست‌کم یک کار را نسبتاً خوب انجام داد: برگزاری مراسم دویستمین سالگرد استقلال ایالات متحده.
رئیس‌جمهور کنونی نیز در سخنرانی افتتاحیه جشن‌های دویست‌وپنجاهمین سالگرد، اشاره کوتاهی به اعلامیه استقلال داشت. به گفته او، پدران بنیان‌گذار گرد هم آمدند تا ۲۵۰ سال پیش «آمریکا را به آزادی باشکوه برسانند». سپس بلافاصله افزود که اکنون این خود اوست که آمریکا را «بزرگ‌تر و بهتر از هر زمان دیگری» می‌کند.

کمونیست «اِلکه کار» همچنان شهردار گراتس باقی می‌ماند و حزب او ۷ درصد رشد کرده است. چپ‌های اتریش چگونه به چنین نتایجی دست پیدا می‌کنند؟
وقتی ORF روز یکشنبه، کمی بعد از ساعت پنج عصر، نخستین برآورد نتایج انتخابات شورای شهر گراتس را پخش می‌کند، موجی کوتاه اما شدید از شادی در میان حاضران می‌پیچد. هوا در کافه «پارک‌هاوس» در پارک شهر، در داغ‌ترین روز سال، گرم است؛ آبجو خنک و جمعیت جوان. «GanzGraz»، یک خبرنامه محلی تازه در شهر، برای مهمانی انتخاباتی دعوت کرده است. کسی در لیوان‌های مقوایی پاپ‌کورن پخش می‌کند.

آَرشیو بين الملل >>

اثر تبعیدی های حسام چند سال بعد از حرف گلشیری در سال ۱۳۷۴ انتشار یافته است. به‌طوری که آن را پاسخی به فضا و جوّی می‌شود خواند که علیه امکان تولید و شکوفایی ادبیات در خارج کشور ذهنیت نافی و منکر بوجود می‌آورد. وانگهی قوت اثر تبعیدی های حسام در رعایت تعادل است. این که هنگام روایت از حال و روز "شاعر" و این که چه سختی‌هایی در بازجویی و به‌خاطر فعالیت سیاسی کشیده و چه بدبختی‌ها و تحقیراتی هنگام پشت سر گذاشتن مرزها، از نگاه انتقادی به تشکیلات خودی و "رفقا" دست نکشیده و عیار لازم رئالیسم انتقادی در روایت را حفظ کرده و حرمت گذاشته‌است.

باخمان بارها آرمان‌شهرهای عاشقانه‌ای را در ادبیات ترسیم می‌کند، در جست‌وجوی تفاهمی مطلق؛ «دو زبانی که بتوان آن‌ها را همچون یک زبان واحد سخن گفت». این تصور یادآور اندیشه مسیحی است که زن و مرد عاشق «در یک تن واحد» می‌شوند، و نیز یادآور بازخوانی جامعه‌شناختی آن که پس از مرگ خدا، عشق آخرین دین باقی‌مانده است. گونه‌ای از عشق که باخمان توصیف می‌کند، غالباً خیال یکی‌شدن و ذوب شدن در دیگری است؛ عشقی که سرمستی رمانتیک و نفی جهان را می‌طلبد.

فاتحان تاریخ را می‌نویسند
اما شاهدان از راه می‌رسند
با چشمهای نافذشان
که همه چیز را دیده‌اند.

.... امیر، قلم و کاغذی از جيبش بيرون می آورد. اسم و آدرس و شماره ی تلفن خودش را روی کاغذ می نويسد. می گذارد جلوی مسئول اطلاعات : ( اين، اسم و آدرس و شماره ی تلفن من است. اگر موردی پيش آمد که به من احتياج داشتند، لطفن مرا در جريان بگذاريد).

بارانِ دیروز شیشه ها را می شست
وقتی نامه تو را می خواندم
باران پشتِ شیشه ها
آرام و بی صدا ماند
در لابلایِ شاخه های سرو
صدایِ گنجکشها بلند شد

باران بند آمده بود. مسافرها با شتاب از درب بزرگ ايستگاه راه‌آهن بيرون مي‌آمدند. در آسمان روشنايي پديد آمد. روشنايي روي بناي قديمي ايستگاه راه‌آهن افتاد. چشمت به عقربه‌هاي ساعت بزرگي افتاد كه بر پيشاني سنگي‌ي خاكستري‌ي بناي قديمي در حال نوسان بود. با خودت گفتي حالا وقت بازگشت نيست. بهتر است برخيزي، گشتي توي شهر پاريس بزني و يادبود تماشا كني. بعد، به زيارت اهل قبور به گورستان «پرلاشز» بروي، آنجا كه همسفران سابقت سالياني است كه زير خاك آرميده‌اند.

دیده :
بر شانه ی پگاه پرنیان‌سپید می تنید
و
مَحملِ فرصت:
به برق خیالی چشم می مالید.
زندانیان انتظار :
المِ شب شکن بدوش می کشیدند
تا
طرفه طراز ِآزادی رونمایی کند.

ادبیات فارسی، میراثی است که در طول قرن‌ها با تلاش شاعران و نویسندگان بزرگ شکل گرفته است. شعر کلاسیک با وزن، قافیه و عروض، ستون اصلی این میراث به شمار می‌آید و آشنایی با آن، برای هر علاقه‌مند به شعر، سرمایه‌ای ارزشمند است. اما در کنار این سنت کهن، شعر فارسی در یکصد سال گذشته مسیرهای تازه‌ای را نیز تجربه کرده است؛ از شعر نیمایی تا شعر سپید و دیگر قالب‌هایی که بیش از آنکه بر وزن عروضی تکیه کنند، بر تصویر، اندیشه، زبان و تأثیرگذاری استوارند.

جامعه ایرانی در کلیت خود اسیر چارچوب کشاکشی مانده که بین آن دو قلوی متضاد ولی لازم و ملزوم یکدیگر جریان داشته است. زیرا روایت ایدئولوژیک شیعه، همچون شعبه ای از مُنجی باوری ابراهیمی، میخواسته با وضعیّتی مقابله کند که در اروپای پسا رُنسانسی و پسا جُنبش روشن نگری بوجود آمده بود. وضعیّتی که در آن از برخی از "حقایق" موروثی افسونزدایی شده بود.

من اگر چه پس از بازنشستگی و فروش تاکسی، محسن حسام را به ندرت در گلفروشی‌اش می‌دیدم، ولی در دنیای مجازی با او مکاتبه و مراوده داشتم، گیرم دراین مدت به من نگفته بود و نمی‌گفت که به بیماری درمان ناپدیر سرطان مبتلا شده بود، در انزوا و خاموشی از دردی جانکاه رنج می برد و با مرگ دست و پنجه نرم می‌کرد. آخرین بار در واتساپ از او پرسیدم چطوری؟ گفت: درد دارم، شب‌ها بد می‌خوابم، ولی دوا و درمان می‌کنم. چند روزی از محسن خبری نشد تا این که خبر خاموشی او را برادرش حسن حسام به من داد و غم دنیا را به دلم ریخت، آه، محسن نجیب، منزوی و کنارگیر ما هم رفت. نه، خوش ندارم از او چنان یاد کنم که انگار در میان ما نیست، من هنوز مرگ او را باور نکرده ام و بی شک زمانی به دراز خواهد کشید تا بپذیرم که دوست دیرینه‌ام پس از سه سال مبارزه با سرطان، در تبعید و در انزوا چشم براین دنیای وارونه فروبسته است.

آَرشیو فرهنگ و ادب >>

اعمال قتل های ناموسی در ایران جرم شناخته نمی‌شود .برخی از محققین و کارشناسان حقوقی بر این باورند که موادی از قانون مجازات اسلامی برای قتل فززندان به‌وسیله پدر تخفیف هایی در نظر گرفته که مجازات را کاهش می‌دهد و این خود هزینه قاتل را پایین می‌آورد و قتل ناموسی به‌وسیله پدر در بسیاری موارد بدون مجازات و یا مجارات خفیفی خواهد بود. بر مبنای قوانین شریعت و فقه اسلامی در قانون مجازات اسلامی، تبعیض بین زنان و مردان به روشنی وجود دارد.

«ما از زیبایی یک پروانه شگفت‌زده می‌شویم، اما به‌ندرت دگرگونی‌هایی را که برای رسیدن به این زیبایی از سر گذرانده است، به رسمیت می‌شناسیم.»
زندگی من در سودان، آگاهی سیاسی و فمینیستی‌ام را شکل داد. پدرم در این مسیر نقش بسیار مهمی داشت. هنگامی که شانزده ساله بودم، یک بار مرا هنگام نماز مغرب دید که کتاب «زنان و جنسیت» را می‌خواندم. از ترس می‌لرزیدم. از من پرسید: «از چه می‌ترسی؟» نتوانستم پاسخی بدهم. او ترسم را از بین برد و گفت:
«از دانایی نباید بترسی.»

مدیران بالادستی جمهوری اسلامی یاد گرفته‌اند که ضمن رفتارهای غیرمتعارف خود از بام تا شام مردم را بخندانند. موتورسواری زنان نیز از این قضاوت کلی بر کنار نمی‌ماند. چون از زبان همین مدیران بالادستی همه روزه اخباری رسانه‌ای می‌شود که تنها به کار خنداندن مردم می‌آید. مردم هم به چنین شیوه‌های نابخردانه‌ای از پاسخ دادن مدیران دولتی عادت نمودهاند. پیداست که جهل و پس ماندگی این مدیران از دنیای امروزی بهانه قرار میگیرد تا ارتقای شغلی ایشان در ساختار اداری کهنه و قدیمی جمهوری اسلامی تضمین گردد. چنانکه راهنمایی و رانندگی در مادهی بیست تخلفات رانندگی خود زنان را از داشتن گواهینامه‌ی موتور سیکلت ممنوع اعلام نموده است. به عبارتی روشن نگاه مدیران راهنمایی و رانندگی کشور به زنان جامعه تبعیضی جنسیتی است.

آَرشیو زنان >>

مبارزه با مجازات اعدام، به‌ویژه زمانی که دولت‌ها در شرایط جنگی یا بحران‌های داخلی به بهانه «امنیت ملی» یا «خیانت» از آن استفاده می‌کنند، یکی از چالش‌برانگیزترین حوزه‌های دفاع از حق حیات متهمین میباشد. در زمان جنگ، دولت‌ها معمولاً با سوءاستفاده از فضای احساسی ضد جنگ که باعث تخریب و کشتار دسته جمعی غیر نظامیان میشود، افکار عمومی را برای صدور و اجرای شتاب‌زده این احکام همراه می‌کنند.

سازمان ملل متحد در ماه مارس تجارت برده را «سنگین‌ترین جنایت علیه بشریت» ارزیابی کرد. اکنون کشورهای آسیب‌دیده خواستار عذرخواهی رسمی و پرداخت غرامت شده‌اند.
کشورهای آفریقایی و حوزه کارائیب از کشورهایی که از تجارت برده در اقیانوس اطلس سود برده‌اند، خواستار عذرخواهی رسمی، بخشودگی بدهی‌ها و پرداخت غرامت مالی شده‌اند.

ولادیمیر پوتین، بنیامین نتانیاهو و دونالد ترامپ دیگر حتی ادعا نمی‌کنند که حقوق بین‌الملل را نقض نمی‌کنند. ما از مرحله انکار عبور کرده‌ایم. اکنون وارد دوران تازه‌ای می‌شویم که در آن برخی از مهم‌ترین صاحبان قدرت در برابر بقیه جهان می‌ایستند و می‌گویند: «من پادشاهم و قانون شامل حال من نمی‌شود.»
ما هشتاد سال زمان صرف کردیم تا چیزی را بنا کنیم که البته اذعان می‌کنم بسیار ناقص است، اما هدف آن درست بود. آنچه اکنون شاهدش هستیم، یک چرخش معکوس است. به نظر می‌رسد اکنون این طرز فکر حاکم شده که: «نظام چندجانبه در خدمت منافع ما نیست، پس آن را به بستر مرگ می‌فرستیم.»

آَرشیو حقوق بشر >>

تورم اردیبهشت ۱۴۰۵ تنها یک شاخص اقتصادی نیست؛ روایتی است از فشاری که از سفرهٔ خانوار آغاز ‌شده و تا سرپناه امتداد می‌یابد. تازه‌ترین گزارش بانک مرکزی نشان می‌دهد تورم نقطه‌ای کالاها به ۱۱۳.۸ درصد رسیده است؛ رقمی که بیانگر دو برابر شدن قیمت بسیاری از کالاهای مصرفی در مقایسه با سال گذشته است. این جهش در گروه خوراکی‌ها شدیدتر بوده و طبق گزارش ایسنا، تورم خوراکی‌ها در اردیبهشت‌ماه به یکی از بالاترین سطوح سال‌های اخیر رسیده است . چنین ارقامی زمانی معنای واقعی پیدا می‌کنند که در کنار واقعیت‌های میدانی قرار گیرند؛ واقعیت‌هایی که از کاهش قدرت خرید، افت تغذیه و بحران مسکن حکایت دارند

قریب شش میلیون نفر از صندوق تأمین اجتماعی مستمری می‌گیرند. قریب دوازده میلیون نفر از کارگران شاغل کشور نیز همه ماهه به این صندوق پول بیمه می‌پردازند. در مجموع شمار افراد خانواده‌ی کارگران و بازنشستگان عضو صندوق تأمین اجتماعی به حدود پنجاه میلیون نفر می‌رسد. چیزی فراتر از نیمی از جمعیت کل کشور که جمهوری اسلامی آنان را از داشتن نماینده‌ای مستقل در مجلس فرمایشی خود منع نموده‌ است. چون ضمن راه‌اندازی تشکل‌های زرد صنفی از مشارکت آزادانه‌ی شهروندان کشور در ساختار حکومت سر باز می‌زند. در نتیجه جمعیت ۱۸ میلیونی کارگران و بازنشستگان را از تشکل‌یابی مستقل و آزادانه منع می‌نماید و آنان هیچ نماینده‌ای در مجلس یا دیگر ارگان‌های دولتی ندارند.

آَرشیو اجتماعی >>

از ساعت ۸:۳۰ شب تا ۸:۳۰ صبح، او جلوی دستگاهی می‌ایستد که سه دکمه دارد: شروع، توقف، و اضطراری. وقتی وانگ دکمه شروع را می‌زند، دستگاه قطعات خمیده‌ی فریم را پانچ می‌کند. اگر دستگاه گیر کند، او دکمه توقف را می‌زند و سعی می‌کند مشکل را برطرف کند. اگر موفق نشود، دکمه اضطراری را فشار می‌دهد و یک تکنسین می‌آید. این روند دوازده ساعت ادامه دارد، با یک وقفه برای غذا در نیمه‌شب، شش روز در هفته. وانگ ماهانه ۵۰۰۰ یوان، حدود ۶۲۰ یورو، درآمد دارد. فقط پنج‌شنبه‌ها روز تعطیل اوست.

آَرشیو کارگری >>

هشتم تیر ۱۳۵۵فقط یک روز از تقویم تاریخ نیست؛ این روز، یاد آور خاموشی شعله زندگی تعدادی از جوانان این سرزمین در میان شعله های آتش و گلوله خفاشان شب مرام ساواک شاهنشاهی است . این روز، فرصتی است برای اندیشیدن به ارزش های والای انسانی و هر آنچه که با عدالت و آزادی و کرامت انسانی سنجیده می‌شود؛ در کنار آن همچنین باید به هزینه‌های سنگینی که استفاده از خشونت در رویارویی‌های سیاسی می تواند بر یک جامعه تحمیل کند، نیز باید اندیشید. «هشت تیر» را نباید فرصتی برای ستایش خشونت دانست؛ این بهایی است که مردم کشور مان در مسیر دستیابی به عدالت و آزادی و دمکراسی می پردازند؛ آن‌گونه که یاران از جان گذشته، با فدا کردن خود، در این روز پرداختند.

آَرشیو ويژه نامه >>

این دنیایی عجیب است؛ جایی که نوجوانان به حجم عظیمی پول نقد دسترسی دارند، بی‌آنکه کوچک‌ترین نظارتی بر آن‌ها وجود داشته باشد. مهمانی‌ها، قایق‌های تفریحی و این همه پول، اگر تنها به همین‌ها محدود می‌شد، صرفاً حکایت‌هایی مضحک بودند. اما در این جهان موازی، انسان می‌آموزد که بی‌هیچ مهاری فقط به دنبال جاه‌طلبی‌های شخصی خود برود؛ و همین، زمینه را برای رفتارهای متقلبانه و انواع دیگر رفتارهای اخلاقاً مشکوک فراهم می‌کند.

دگرگونی روز افزون در بنیان های مادی؛ بشریت را در کورانی از افت و خیزهای زیستی قرار داده است. مطالبات و نیازهای نوین و رشد تناقضات در ساختار سرمایه داری، افق های نوینی را در برابر انسان ها گشوده است. افق های نوینی که در پیوند با تجارب زیسته تاریخی، نوید دنیای جدیدی را می دهد که بسیاری از بدسگالی ها و پلشتی گذشته را نفی و بافت و ساخت نوینی برپا می دارد. سوسیالیسم در این برآمدهای نوین بسترهای خود را یافته و در یک پروسۀ کمی انباشت آگاهی های جمعی، با آغازی بر پایان دوره ای شتاب آلود گذشته، به احیای مشروعیت سیاسی و اجتماعی خود روی خواهد آورد. این پروسه نیازمند درک زمان و علیت تاریخی است تا از واپسگرایی ایده ای و در غلطیدن در معلول ها اجتناب شود.

زمانه‌ای که در آن زندگی می‌کنیم افسرده‌کننده است، مگر نه؟ زمان در مبارزه با تغییرات اقلیمی به سرعت از دست می‌رود. در ایالات متحده برای دومین بار رئیس‌جمهوری انتخاب شده که تغییرات اقلیمی را انکار می‌کند. اما پاسخ این وضعیت نمی‌تواند این باشد که: «دنیا که دیگر به آخر خط رسیده، پس بیایید چند سال باقی‌مانده را خوش بگذرانیم و جشن بگیریم.» من معتقدم که سرانجام دلایلی برای امید خواهیم یافت. اما این امر تنها زمانی ممکن است که از یک دوره تاریک افسردگی عبور کرده باشیم.

آَرشیو انديشه >>

امروزه ویکا یکی از شناخته‌شده‌ترین ادیان نوهَیدنی است و عمدتاً در جهان غرب رواج دارد. حدود ۸۰۰ هزار آمریکایی خود را «ویکَن» می‌نامند، هرچند باورهای آنان بسیار متنوع است: برخی تنها یک الهه را می‌پرستند و برخی دیگر خدایان متعددی از فرهنگ‌های گوناگون را. بیشتر آنان «کرافت» یا هنر جادوگری را به‌صورت فردی تمرین می‌کنند. شبکه‌های اجتماعی نیز به رشد این جامعه کمک کرده‌اند، زیرا امکان ارتباط جهانی و تبادل گسترده میان همفکران را فراهم می‌سازند.

پیشروی مسیحیت به‌عنوان یک دین جهانی، در آغاز پیدایش خود، با سرکوب و طرد رقیبانش همراه بود. قرن‌ها بر سر اصول جزمیِ کلیسای کاتولیک نزاع درگرفت؛ تردیدکنندگان تحت تعقیب قرار گرفتند و کشته شدند. دستگاهی پدرسالار و مبتنی بر قدرت، متشکل از اسقف‌ها و با پاپ در رأس آن، مسیر پیروزمندانهٔ خود را در تاریخ و بر انسان‌ها آغاز کرد. «مسیحیت به داستان موفقیتی بی‌همتا می‌نگرد، اما به‌عنوان یک دین، به‌هیچ‌وجه یگانه و بی‌مانند نبود»؛ این ادعای تاریخ‌نگار بریتانیایی، «کاترین نیکسی» است.

قدیمی‌ترین نظام‌های نوشتاری بشر، گرچه خاستگاهشان خاورمیانه است، اما برای مدت‌های طولانی تنها در ترجمه‌های غربی در دسترس بودند. اکنون یک گروه بین‌المللی این میراث استعماری را به چالش کشیده و با بهره‌گیری از دیجیتالی‌سازی مدرن می‌کوشد نابرابری‌های تاریخی قدرت را اصلاح کند.
این لوح‌های گلی که تا ۴۰۰۰ سال قدمت دارند و در بین‌النهرین ـ منطقه‌ای که امروز بخشی از عراق است ـ پدید آمده‌اند، اکنون عمدتاً در موزه‌های اروپایی نگهداری می‌شوند. اما پروژه‌ای تازه دست‌کم محتوای آن‌ها را از راه زبان، دوباره به خاورمیانه بازمی‌گرداند.

آَرشیو تاريخ >>

همپای اسطوره پوشکین، اسطوره لرمانتوف، شاید درخشان‌ترین پدیده از نوع خود در فرهنگ روسیه باشد، دست کم اگر آثار کلاسیک روسی دوران طلایی را در نظر بگیریم. مانند هر اسطوره تبارمندی، این خود نمایانگر یک مفهوم، الگویی از شخصیت انسان است و ساختار، ویژگی‌های درونی، برنامه عمل، سوژه‌های هم‌پیوسته زندگی و سرنوشت آن را پیش بینی می‌کند. لرمانتوف شاعر- مبارز، فرزند بزرگ روسیه ، سرزنش گر استبداد و آثارش به‌مثابه یک دمکرات انقلابی، پیشگام جنبش انقلابی و آزادیبخش روسیه بود.

سرتیپ افشارطوس در ژانویه ۱۹۵۳ فرماندار نظامی تهران شد. با شایستگی که از خود نشان داد، توجه بیشتری از دکتر مصدق به خود جلب کرد. در ۱ فوریه ۱۹۵۳، او رئیس شهربانی کل کشور شد. یکی از خدمات مهم افشارطوس، خنثی کردن توطئه ترور دکتر مصدق در ۲۲ مارس ۱۹۵۳ بود. در شب ۲۱ آوریل ۱۹۵۳، افشارطوس را حسین خطیبی و ۴ افسر دیگر ربودند. در ۲۲ آوریل، جسد او در طنابی پیچیده شده، در حالی که یک قرآن کوچک در جیب ژاکت افسری‌اش بود، کشف شد. قتل افشارطوس کمر دولت ملی را شکست. این ضربه بزرگی به روحیه ملی‌گرایان وارد کرد. دکتر مصدق هرگز نتوانست جایگزین او را بيآبد.

برخلاف دوران‌های گذشته، وضعیت جهانی بگونه ای بنیادی تغییر کرده است. در این برهه، بشریت از قبل منابع و قابلیت‌های تکنولوژیکی لازم برای غلبه بر فقر، گرسنگی و نابرابری وحشتناک را دارد. اما سرمایه‌داری تمایلی به این کار ندارد. این نظام، ثروت عظیم و فرصت‌های شگفت‌انگیز را به منبعی برای تجاوز و تخریب فزاینده تبدیل می‌کند. ما - نمایندگان احزاب و جنبش‌ها، اتحادیه‌ها و ابتکارات اجتماعی، پژوهشگران و کارشناسان - حق نداریم کنار بایستیم. عقل و وجدان ما به ما اجازه نمی‌دهد که نسبت به آنچه در جهان می‌گذرد بی‌تفاوت بمانیم. دوران ویژه ای برای تمدن بشری فرا رسیده است. حفظ مداوم سرمایه‌داری دیگر قابل توجیه نیست. راه خروج از بحران، راه‌حل‌هایی برای مشکلات جهانی و توسعه صلح‌آمیز و موفق تنها از طریق گذار به سوسیالیسم امکان‌پذیر است.

آَرشیو گوناگون >>