تقی روزبه

همه پرسی استقلال کردستان عراق و سه چالش مهم پیشاروی آن!

با نزدیک شدن لحظه همه پرسی استقلال ملی کردستان عراق، چالش ها و رویکردهای موافق و مخالف در منطقه و نقاط دیگرجهان و نیز در صفوف چپ ها پیرامون این رویدادمهم و مناقشه برانگیز و تاثیرگذار بر نقشه خاورمیانه، بیش از پیش داغ شده و به نقطه غلیان خود نزدیک می شود. نوشته حاضر رئوس عمده این چالش ها را تحت عنوان سه چالش اصلی و مهم موردبررسی قرار می دهد، که عبارتند از چالش های مربوط به فضای سیاسی و مخالفت ها و ریسک های پیشاروی حاکم بر نتیجه این همه پرسی، چالش مربوط به شیوه برگزاری آن و بالأخره چالش معطوف به به محتوا و پوست اندازی حق تعیین سرنوشت و بحران های برخاسته از نظم مبتنی بر دولت -ملت در گذرتاریخ.



مهران زنگنه

رفراندم در کردستان عراق و امکان بالکانی کردن ایران و خاورمیانه

شرایطی که رفراندم در آن در کردستان عراق برگزار می‌شود یا قرار است برگزار شود، آن را از یک رفراندم متعارف برای استقلال مثل رفراندم‌های ممکن در اسپانیا-کاتالونیا یا در انگلیس-اسکاتلند متمایز می‌کند. این شرایط عبارتند از: ۱) جنگ و وجود نیروهای خارجی در کشور ۲) وجود داعش ۳) کشورهای مجاور و پراکندگی کردها ۴) وابستگی اقتصادی دولت مرکزی عراق و کردها به نفت و منابع طبیعی ۵) عدم وجود آزادی‌های دموکراتیک.



abdolsatar-doshouki-s.jpg
دكتر عبدالستار دوشوكی

آی ملت، به داد ما برسید

حدود چهارصد هزار نفر در سواحل مـَکّـُران از جاسک گرفته تا گواتر در مرز پاکستان با کمترین امکانات زندگی از جمله فقدان آب، برق، گاز، مسکن، مدرسه، بیمارستان و بیکاری و فقر گسترده روزگار سپری می کنند. حدود صد هزار کودک در بلوچستانی که بیش از نیمی از آنها در سواحل مکران هستند از مدرسه ابتدایی و آموزش محروم هستند. بنا به گفته نمایندگان مجلس بین ۴۰% تا ۵۰% از مردم استان سیستان و بلوچستان بیکار هستند.



manouchehr-salehi2.jpg
منوچهر صالحی

لائیسیته یا سکولاریسم؟

ادامه استمرار جمهوری ولایت فقیه در ایران سبب گشته تا اندیشه جدائی دولت از دین به تدریج از رشد برخوردار گردد، زیرا فساد مالی و اخلاقی که در این ۴۰ سال در جامعه حاکم شده است، به تدریج برای اکثریت مردم آشکار خواهد کرد که روحانیت توان اداره یک جامعه مدرن را ندارد. هم‌چنین وجود بیش از ۱۵ میلیون مردمی که در زیر خط فقر می‌زیند، نیروئی است که می‌تواند تمامی ساختارهای سرکوب این حکومت دین‌سالار را نابود سازد. برای پیش‌برد مبارزه سرنوشت ‌ساز رهائی ایران از بختک ولایت مطلقه فقیه بهتر است مردم را گرفتار بحث‌های روشنفکرمآبانه دولت لائیسیته و سکولار نکنیم. مهم آن است که جامعه ما گامی در جهت جدائی دولت از دین بردارد. دولت آینده چه سکولار دمکراتیک باشد و چه دمکراتیک لائیک، دولتی خواهد بود مدرن که می‌تواند در تحقق آزادی و هم‌برابری مردم ایران نقشی بزرگ بازی کند.



رضا جاسکی

سرنوشت سوسیال‌دموکراسی

آیا سوسیال‌دموکراسی پاسخگوی مشکلات امروز است؟

هنگامی که میتران به قدرت رسید تأکید نمود که برنامه جبهه متحد او یک برنامه انقلابی نیست. ”مردم فرانسه به یک برنامه مشترک رأی داده‌اند. چیزی را که خواسته‌اند، اجرا می‌شود. این یکی از راه‌های پایان دادن به مبارزه طبقاتی است. ما می‌خواهیم اقتصاد مختلط را توسعه دهیم. ما انقلابیون مارکسیست-لنینیست نیستیم.” با این همه، سرمایه‌گذاری در کشور بالا نرفت. سرمایه‌داران از افزایش هزینه‌های استخدامی بشدت ناراضی بودند، کاتولیک‌ها از تغییرات سیستم آموزشی و سکولاریزه شدن آن شکایت داشتند، و کشاورزان نگران قیمت مواد کشاورزی بودند. تورم بالا رفت و فرانک بشدت سقوط نمود، از جمله به خاطر سیاست‌های مالی آمریکا و المان.



mostafa-ghahramani2.jpg
مصطفی قهرمانی

از نجف تا پاریس از زبان ابراهیم یزدی

- بازخوانی گزارشی از یک سفر -

انقلاب ایران در آستانه سی‌و‌نهمین سال‌گرد خود قرار دارد. ۳۹ سال پیش در چنین روزهایی شمارش معکوس حیات حکومتی خودکامه که می‌بایستی نظام مشروطه سلطنتی باشد آغاز شده بود. نزدیک به یک سال بود که دیگر تب داغ مبارزات اجتماعی ـ سیاسی تمامی کوچه‌ و‌ برزن‌های میهن ما را در چنگال خود گرفته بود. قریب به یک ربع قرن پس از کودتای ا مریکایی ـ انگلیسی ۲۸ مرداد برعلیه دولت قانونی دکتر محمد مصدق، شاه و حکومت خودکامه برخاسته از اراده او به‌تنهایی عزم و توان اجرا و انجام اصلاحات لازم و دیگر غیرقابل اجتناب در ساختارهای اجتماعی، اقتصادی و سیاسی را نداشتند.



Ruben-Markarian70.jpg
روبن مارکاریان

نگرانی چپ از "جبهه کردستانی" کاملاٌ بر حق بود!

درباره کنگره هفدهم کومه له
(سازمان کردستانی حزب کمونیست ایران)

همکاری"سازمان کردستانی حزب کمونیست ایران (کومله)" با پنج سازمان کردی در مورد تحریم انتخابات که بخشی از آن ها از شاخص ترین نیروهائی هستند که در خط تغییر رژیم( رژیم چنج) قرار دارند انتقاداتی را درسطح "شورای همکاری نیروهای چپ و کمونیست" و نیز سایر نیروهای چپ درباره این چرخش سیاسی حزب کمونیست ایران برانگیخت(۱).درواکنش به این انتقادات(۲)، متاسفانه رفقای حزب کمونیست ایران به جای تصحیح اشتباه خود به دفاع از ائتلاف با نیروهای رژیم چنج و ادامه سیاست همکاری با آن ها پرداختند.



Araz-Fani2s.jpg
آراز فنی

راه های تکامل حقوق بشر در ادبیات و گذر تاریخ (پاره ی هفدهم)

در دوران معاصر همزمان با عصر روشنگری بود که برای اولین بار متفکری بنام سزار بکاریا در کتاب خود بنام "در باره ی جنایت و مکافات" غیر انسانی بودن اعدام مطرح کرد و خواستار آن شد که اعدام در موارد مشخص لغو شود! کتاب بکاریا مدتها یکی از پرفروشترین کتابهای زمان خود بود. طبق نظر بکاریا اعدام مجرمین کمکی به کاهش جرم/جنایت نمی کند. بدین ترتیب یکی از دلایل مهم مقامات کیفری و حکومتها برای اعدام بطور جدی زیر علامت سئوال برده شد. بعد ها این ادعا با تحقیقات دقیقتری نشان داده شد.



jamshid-faroughi1.jpg
جمشید فاروقی

«به زبان قانون»، بازگویی یک رویداد تاریخی مهم

کتاب «به زبان قانون، بیژن جزنی و حسن‌ ضیاءظریفی در دادگاه نظامی» ۳۶۷ صفحه، چند بخش و دو رویکرد مکمل را شامل می‌شود. بخش قابل ملاحظه‌ای از این کتاب، همان گونه که شرحش رفت مربوط به گردآوری پر وسواس و دقیق اسناد و مدارک مربوط به محاکمه و دفاعیات این دو چهره بنیانگذار جنبش فدایی است. این بخش بر آن است با پرتوافکنی بر برهه زمانی پس از دستگیری جزنی و ضیاءظریفی و محاکمه آنان در دادگاه نظامی، از تحریف‌های منتشر شده در کتاب: "چپ در ایران به روایت اسناد ساواک" پرده برگیرد. اما دامنه تحریف‌ها تنها به آن کتاب محدود نمی‌ماند.



رضا جاسکی

معمای سوسیال‌دموکراسی

آیا سوسیال‌دموکراسی پاسخگوی مشکلات امروز است؟ - قسمت سوم

نکته اصلی اینکه تغییرات چند دهه اخیر در سیاست‌های سوسیال‌دموکراسی نه پذیرش سیاست‌های نئولیبرالیستی بلکه پاسخ سوسیال‌دموکراسی به موج سوم انقلاب صنعتی یا انقلاب اطلاعاتی بود. سوسیال‌دموکراسی بنا به پراگماتیسم و سنت رویزیونیستی خود عناصر اصلی سیاست خود را تغییر داد، تغییری که از هرجهت شوک‌‌اور بود، زیرا سیاستی تدوین شده بود که برای بسیاری از طرفداران این جنبش نیز نااشنا بنظر می‌امد. بنابراین، تغییرات اخیر در سوسیال‌دموکراسی از سویی تداوم سنت گذشته تاریخی آن بود،از این رو نمی‌توان آن را چون غرشی در آسمان آبی فرض کرد، اما از سوی دیگر آن موجب تغییرات مهمی در برخی از عناصر اصلی ایدئولوژی سوسیال‌دموکراسی گشت.



س. حمیدی

بی‌بی‌سی حرکت در سطح و پرهیز از عمق

بدون تردید بی‌بی‌سی پس از صدا و سیمای لکنته‌ی جمهوری اسلامی، پرشنونده‌ترین و پربیننده‌ترین رسانه‌ی صوتی و تصویری در ایران به شمار می‌آید. ولی رادیو فردا در رقابتی پنهان با بی‌بی‌سی تلاش فراوانی به خرج می‌دهد که او هم از اقبال شهروندان ایرانی به رسانه‌های خارجی بی‌بهره نماند. حتا صدای امریکا ضمن الگوگرفتن از شگردهای بی‌بی‌سی جاپای محکمی را برای خود بین شنوندگان و بینندگان ایرانی تدارک می‌بیند. چنانکه در سال‌های اخیر استقلال عمل روشنی را دنبال و تعقیب می‌کند تا همانند بی‌بی‌سی از چیرگی سازوکارهای دولتی مصون بماند.



Mehdi-Fatapour02.jpg
مهدی فتاپور

تداوم فاجعه ملی

تا زمانیکه قوانینی چون ارتداد و سب النبی رسما نفی نشده، تا زمانیکه بهاییانی هستند که بدلیل اعتقاداتشان در زندان هستند، تا زمانیکه صادر کنندگان احکامی دردهه شصت که تنها میتوان بر آنها جنایت نام نهاد در سطوح تصمیم گیران قضایی کشور حضور دارند. تا زمانیکه اعتراض به چنین جنایت هایی در سایه مصلحت طلبی های دیگری قرار گیرد فاجعه سال 67 به یک فاجعه تاریخی کشور ما بدل نگردیده و یادآوری و تلاش برای تبدیل مخالفت با آن به یک عاطفه ملی اهمیت سیاسی عملی روز دارد.



احمد فرهادی

زنده باد فرایندِ وحدتِ صفوفِ چپ

نقدِ «گزارشی از کارکرد هیئت برگزاری کنگره مشترک»

نقطۀ قوت "گزارش" این است که برخی از گرهگاههایِ کار و دشواری‌هایِ پیش رو را به روشنی نشان داده است. یک گرهِ پایه‌ای نبودِ برداشتِ یگانه از کاری است که پیشِ رو قرار دارد. نگارندۀ "گزارش" زیر سرنویسِ «مشکل کنونی ما چیست» می‌نویسد: «ما درک و دریافت حدودا مشابه ای از این پروژه نداریم». این پایه‌ای‌ترین دشواریِ کار است و سرچشمۀ همۀ تنش‌ها و کش‌مکش‌ها، و سدی است بر راهِ پیش‌رفت. نگارندۀ "گزارش" جایی می‌نویسد: «مهمترین وظیفه‌ای که در دستور هیئت برگزاری کنگره مشترک و گروه های کار قرار دارد زمانبندی و برنامه ریزی برای برگزاری یک کنگره موفق است». آدمی از خود می‌پرسد آیا با نبودِ برداشتِ یگانه از کار می‌توان از پسِ مهم‌ترین وظیفه‌ای که گفته شده برآمد؟ و اصولا آیا در چنین فضایی مهمترین وظیفه درست تشخیص داده شده است؟



houshang-kurdestani.jpg
هوشنگ کردستانی

فرمانروایی قانون، نه خودکامگی

ملتی که جوانان دلاور و دانشجویان آگاهش پرچم آزادی خواهی را به دوش می کشند، شیرزنان شجاعش در صنف نخست مبارزه آزادیخواهانه قرار دارند، گردهم آیی های درون و برون از کشورش با سرود «ای ایران» آغاز و پایان می یابد، ملتی که از گذشته های افتخارآمیز تاریخی خود آگاه است و برای تجدید عظمت آن آماده فداکاری و جنانبازی است و عامل بدبختی ها را در تسلسل خودکامگی و حکومت های دیکتاتور یافته است، نه در پی دیکتاتور و خودکامه ای دیگر، بلکه در پی فرمانروایی قانون است که می تواند ایران را برای همیشه از مدار بسته عقب ماندگی خارج کرده و درهای پیشرفت و ترقی را به رویش بگشاید.



ارژنگ بامشاد

«آزادی» یا برای همه، یا برای هیچکس!

بدون زنان به ورزشگاه نمی رویم!

جلوگیری از ورود زنان و دختران ایرانی به ورزشگاه آزادی، در حالی که زنان سوری برای تشویق تیم ملی شان وارد استادیو شده بودند، نمک بر زخم کهنه ای پاشید که در این کشور در حق نیمی از جمیت کشور روا داشته می شود. داستان غم انگیز فروش بلیط و معذرت خواهی و وارد کردن یگان ویژه زنان نیروی انتظامی برای متفرق کردن و دور کردن جمعیت زنان مشتاق دیدار بازی فوتبال تیم ملی هم، از "تدبیر" ویژه حاکمیت اسلامی برای مقابله با خواست بر حق زنان و مبارزه آنها برای برابر حقوقی با مردم در همه عرصه های سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی حکایت می کند.



mehmanesh.jpg
همايون مهمنش

سیستم های پیچیده و تفکر سیستمی (۳) – بخش پایانی

درک فرآیندهای یک سیستم پیچیده نیازمند توجه به ارتباط های ساختاری و دینامیک آن است. امری که برای بسیاری مشکل است. مشکل فقط دشواری تغییر طرز فکرهایی که به آنها عادت کرده ایم نیست. ترس از پیچیدگی که خود را در برابر آن ناتوان می بینیم نیز هست.
انس



chidan.jpg
شیدان وثیق

سوسیالیسم و دموکراسی: دو بغرنج زمانه ما

به بهانهِ گذشتِ صد سال از انقلاب اکتبر ۱۹۱۷

پرسش سوسیالیسم و دموکراسی، تبیین معنا و مفهوم حقیقی آن‌ها، مناسبات پروبلماتیک آن‌ها، رابطه‌ی همزمان متحد و متعارض آن‌ها، هموراه یکی از بغرنج‌های بزرگ و گشوده نشده‌ی عصر ما را تشکیل داده است. بررسی این معضل و تلاش در راه ارائه پاسخ یا پاسخ‌هایی نظری و عملی به آن، نقش تعیین‌کننده‌ای در سرنوشت مبارزات اجتماعی امروز و آینده برای تغییرات بنیادی و رادیکال در جهانِ ما ایفا می‌کند.



دنیز ایشچی

آلترناتیو چپ قدرتمند، یک ضرورت تاریخی

ریشه های عوامل ترمز و واگرائی در جنبش چپ را در کجاها میشود نمایان کرد؟ چرا در جنبش چپ ایران به راحتی در فاصله زمانی کوتاهی در سالهای اول بعد از انقلاب چندین انشعاب پشت سر هم روی داد ولی بعد از دهها سال هنوز چپ ایران قادر نگردیده است بر محور پایه ای ترین پندارهای ارزشی چپ زیر یک چطر گرد آمده بصورت کاروان واحدی در راستای دست یابی و تحقق آرمان های انسانی خویش مشترکا گام بردارد. چرا قدرت واگرائی و گریز از همدیگر و دگماتیسم فکری "فقط من راست میگویم، بقیه همه اشتباه میکنند" در ما جای خود را به همگرائی، تحمل باورمندی های دیگری، تعیین محورهای استراتژیک و برنامه ای مشترک جهت کار سیاسی مشترک با همدیگر نمیدهد؟ شاید عوامل زیر بخش هائی از علت های مزبور باشند.



س. حمیدی

از جشن ملی شکر تا جشن خودکفایی گندم

همزمان با برگزاری "جشن ملی شکر" در تهران، کارگران کشت و صنعت نیشکر هفت تپه در اعتصاب به سر می‌بردند. حتا نیروهای امنتیتی به بهانه‌ی حفظ آرامش بیش از پانزده نفر از کارگران کارخانه را دستگیر کردند و به زندان سپردند. به واقع دولت با چهره‌ای غیر انسانی کارگران کشت و صنعت نیشکر هفت تپه را از حقوق شهروندی باز می‌دارد تا آنان نتوانند بر مطالبات معوق حویش دست یابند. گفتنی است که کارگران زحمتکش هفت تپه علی‌رغم اشکال‌تراشی‌های مدیران دولتی همه ساله چیزی حدود صد هزار تن شکر تولید می‌کنند. ولی در جشنی که وزیر جهاد کشاورزی در تهران برگزار کرد نام و نشانی از این کارگران و کارگرانی دیگری که در تولید شکر کشور نقش داشته‌اند، دیده نشد.



abolfazl_mohagheghi_0.jpg
ابوالفضل محققی

نخستین کنگره

دبیر اول کیسه‌ بوکس این کنگره است. بیشتر انتقادها متوجه اوست. او با آرامش گوش می‌کند، چشمان روشن خود را به منتقدان می‌دوزد؛ بسیاری از انتقادها را می‌پذیرد، بی‌آنکه مجادله کند و دهن به دهن شود. این قدرت اوست. گوئی انتقادکنندگان که عمدتاً از رهبری سابق‌اند، خود حضور نداشتند و همه‌چیز به اراده تنها یک فرد در سازمان وابسته بوده است! فرصت مناسبی است برای کادرها که دامن خود از مهلکه بیرون کشند و همه‌چیز را به گردن رهبران بیندازند؛ بی‌آنکه آن صف‌بندی‌ها و صف کشی‌های پشت سر رهبران را به خاطر بیاورند؛ و نقش خود را در پیش برد تمامی تصمیمات ببینند.