آیا بهزودی کتابهایی خواهیم خواند یا فیلمهایی خواهیم دید که یک هوش مصنوعی آنها را خلق کرده است؟ سلمان رشدی چنین باوری ندارد. مبنای این گمان، «چند آزمایش کوچک» است که نویسنده انجام داده است.
۱ دسامبر ۲۰۲۵
این از پرسشهای بزرگ روزگار ماست: هوش مصنوعی تا چه اندازه زندگی روزمرهٔ ما را دگرگون خواهد کرد – از جمله فیلمهایی که در سینما میبینیم، موسیقیای که میشنویم یا کتابهایی که میخوانیم. و از سوی دیگر: پیشروی پیروزمندانهٔ هوش مصنوعی چه معنایی برای خلاقانی چون فیلمسازان، آهنگسازان و نویسندگان دارد؟ آیا کار آنها در آیندهٔ نزدیک بیهوده و زائد خواهد شد؟
سلمان رشدی، ۷۸ ساله، آشکارا چنین اعتقادی ندارد: او در گفتوگو با شبکهٔ تلویزیونی بریتانیایی «اسکای نیوز» نظر بسیار روشنی بیان کرده است. به گفتهٔ رشدی، هوش مصنوعی میتواند چیزهایی را بازتولید کند که با آنها تغذیه شده است. «اما هنر خوب، اصیل است و من باور ندارم که هوش مصنوعی حتی ذرهای اصالت داشته باشد.»
با این حال نویسندهٔ بریتانیایی-هندی نشان داد که آگاهیاش دربارهٔ هوش مصنوعی چندان گسترده نیست. رشدی اذعان کرد که نتیجهگیریهایش بر پایهٔ «چند آزمایش کوچک» بوده است که خود او با هوش مصنوعی انجام داده. او نگفت این آزمایشها دقیقاً چه بودهاند – اما افزود همینها باعث شدهاند که گمان کند هوش مصنوعی «دستکم تا این لحظه حس شوخطبعی ندارد. و اصیل هم نیست»، و این را با قاطعیت بیان کرد.
با این حال، سلمان رشدی با گفتنِ «تا حالا» درِ کوچکی را باز نگه میگذارد. زیرا اینکه آیا هوش مصنوعی توانایی خلاقیت دارد یا نه، واقعاً موضوع بسیاری از بحثهاست. ساشا لوبو، ستوننویس اشپیگل، برای نمونه بر این باور است که هوش مصنوعی همین امروز نیز «بهطرزی شگفتآور در بسیاری موارد همتراز ماست» . از این رو، زمان نشان خواهد داد که گفتههای رشدی چگونه دوام خواهند آورد — شاید بسیار زودتر از آنچه تصور میکنیم.