logo





کمی « بی اعتمادی» لازم است !

سه شنبه ۸ مرداد ۱۳۹۸ - ۳۰ ژوييه ۲۰۱۹

مسعود نقره کار

masoud-noghrekar5.jpg
ما به کمی بی اعتمادی هم نیاز داریم، کمی بی اعتمادی به قضاوت ها و ارزیابی هایمان که شاید کمکی شود تا به تعادل و تعامل نزدیک ترشویم .

******

1

اعتماد پدیده ای تعادل زا و تعامل آفرین است و رابطه میان افراد و گروه های اجتماعی را سازنده، سازگار و به دور از تشنج و اختلال می کند، در حالیکه بی اعتمادی تعادل و تعامل بین انسان ها را دچارمشکل، و روابط فردی و اجتماعی میان انسان ها را خدشه دارکرده و بهم می ریزد. جامعه ای که درآن میزان اعتماد فردی واجتماعی کاهش یابد، و یا از بین برود جامعه سالمی به لحاظ روانی و رفتاری نیست. چنین جامعه ای از سلامت و امنیت روانی برخوردار نخواهد شد و بی نظمی،عدم مشارکت اجتماعی از ویژگی هایش می شود. در این جوامع بی‌اعتمادی تا آن حد پیش خواهد رفت که فرد و گروه اجتماعی اعتماد به نفس، توانائی واطمینان به خود را از دست خواهند داد، و این سرآغازفرایند شکل گیری عدم مشارکت و برقراری رابطه ای سازنده خواهد بود.

بحث ها، موضوع ها، مسئله ها، نظریه ها و تئوری های بسیاری در باره اعتماد و بی اعتمادی وجود دارد که در این یادداشت کوتاه به آن ها نمی پردازم، روان شناسی اجتماعی، جامعه شناختی اعتماد و نقش و تاثیراعتماد برجامعه ، آسیب شناسی بی اعتمادی سیاسی، اجتماعی و عمومی در جامعه ، راهکارهای کاهش بی اعتمادی وایجاد و تقویت حس اعتماد در جامعه، چگونگی سنجش اعتماد اجتماعی در این زمره اند. روشن است که امروز اعتماد سازی صرفا بر بنای روابط رو دررو، روابط فردی واجتماعی میان مردم پدید نمی آید، رسانه ها و شبکه های اجتماعی، ایده سازان و افکار سازان، و دستکاری افکارعمومی نقش بزرگی دربروز اعتماد و بی اعتمادی دارند.

بحث و ارائه نظر در این عرصه که پایه های پدیده اعتماد و بی اعتمادی درفرایند رشد انسان را عوامل ژنتیکی، محیطی ( خانواده ) واجتماعی می ریزند، واین پدیده به عنوان بخشی از شخصیت انسان تحت تاثیر عوامل زیست شناختی و اجتماعی است، و نیز اینکه ویژگی ها و بحران های هر مرحله از رشد انسانی برروان و رفتار آدمی تاثیر گذاراست به ویژه بر شکل گیری پدیده اعتماد، جا و فرصت دیگری می طلبد.

2

اعتمادسیاسی، اجتماعی و عمومی در جامعه ما، به ویژه در جامعه سیاسی و فرهنگی ما از ضریبی پائین برخورداراست و درسرازیری کاهش تاخته و درمیان بخش بزرگی از مردم میهن ما به یک باور جاافتاده‌ بَدَل شده است ، چرا؟

عوامل بسیاری در زندگی سیاسی و اجتماعی سبب بروز بی اعتمادی در جامعه ما و در نتیجه واپسمانی، ناامیدی، بد بینی و بی‌اعتمادی عمومی، شده اند. شکست های سیاسی و اجتماعی و نومیدی ناشی ازآن ها ، نداشتن چشم اندازی روشن درزندگی و مبارزه، توهم نسبت به خود و ناخوانائی اش با واقعیت، عدم مهارت های ارتباطی، حضور قدرتمند درک و نگاه قبیله ای، فرقه گرائی و خودمحوری از نمونه عوامل هستند. کاهش توانمندی واطمینان به خود، کاهش مشارکت و همگرایی، کاهش اعتماد و اطمینان به رهبران و مسئولان و کشیده شدن به سوی نوعی از خود بیگانگی، برخی ازپیامدهای بی اعتمادی هستند.

روند مداوم و بی‌وقفه‌ی استبداد، و ایستارها و ایده‌ها و انگاره‌های مستبدانه در جامعه ما، و تجربه‌های متواتر تاریخی، بی اعتمادی را دربخشی از ما به یک باور و آگاهی مشترک تبدیل کرده است.

در سطح جامعه بحران های اقتصادی، سیاسی و اجتماعی باعث می‌شوند که اعتماد تک تک افراد و گروه های اجتماعی نسبت به یکدیگر کاهش یابد و باورها ، اندیشه‌ها و ارزش‌ها ی اعتماد آفرین خدشه دار شوند و گسست میان فرد و گروه اجتماعی پدید آید و بزهکاری ها و خلافکاری های فردی و اجتماعی و انواع فساد افزایش یابد. دراین میانه عوامل دیگری نیز برای بروز بی اعتمادی می توان بر شمرد که سرگردانی و نا توانی درمقابل تکنولوژی نوین یکی از آن هاست. نوع نگاه به انسان، به ویژه نگاه مطلق گرایانه، سیاه و سفید، دیوو فرشته دیدن انسان ها می تواند عامل مهمی در بروز بی اعتمادی باشد.

نوع و کیفیت رابطه های فردی، سیاسی و اجتماعی نیز می تواند سبب بروز اعتماد ( تکیه کردن یا برگزیدن) یا بی اعتمادی شود، این " نوع و کیفیت" می تواند عامل بروز توانمندی‌ها و ارزش ها و خود کارآمدی خود و در نتیجه اعتماد سازی شود.

بی اعتمادی نوعی حس حقارت روانی نیزهست ، حس بی حاصلی و ناتوانی ، ذهنیتی که البته قابل تغییراست، "کودکی زخمی و نا آرام را می ماند " که می توان آرام و کنترلش کرد.

3

این مقدمه را نوشتم که در کنارتاکید براین که بی اعتمادی تعادل و تعامل بین انسان ها را دچارمشکل، و روابط فردی و اجتماعی میان انسان ها را خدشه دارکرده و بهم می ریزد، این نیز گفته باشم که فراموش نکنیم بی اعتمادی همیشه و درهمه شرایط زمانی و مکانی "پدیده ای صد درصد منفی" نیست. برای نمونه ما، کوشندگان سیاسی و فرهنگی، به کمی بی اعتمادی هم نیاز داریم، کمی بی اعتمادی به قضاوت ها و ارزیابی هایمان. تجربه زندگی فرارویمان قرار داده است که در قضاوت ها و ارزیابی ها در بسیاری موارد عجولانه و ناروا فکر و عمل کرده ایم، پس این اندک بی اعتمادی، به ویژه به قضاوت هایمان شاید کمکی باشد به تعادل و تعاملی که نیازمندیم.



نظر شما؟

نام:

پست الکترونیک(اختياری):

عنوان:

نظر:
codeimgکد روی تصویررا اينجا وارد کنيد:

نظر شما پس از بازبینی توسط مدير سايت منتشر خواهد شد