گزارشی از مارینا کلیمچوک - گراتس
انتخابات شورای شهر در اتریش
گراتس همچنان سرخ تیره باقی میماند
Tue 30 06 2026
کمونیست «اِلکه کار» همچنان شهردار گراتس باقی میماند و حزب او ۷ درصد رشد کرده است. چپهای اتریش چگونه به چنین نتایجی دست پیدا میکنند؟
وقتی ORF روز یکشنبه، کمی بعد از ساعت پنج عصر، نخستین برآورد نتایج انتخابات شورای شهر گراتس را پخش میکند، موجی کوتاه اما شدید از شادی در میان حاضران میپیچد. هوا در کافه «پارکهاوس» در پارک شهر، در داغترین روز سال، گرم است؛ آبجو خنک و جمعیت جوان. «GanzGraz»، یک خبرنامه محلی تازه در شهر، برای مهمانی انتخاباتی دعوت کرده است. کسی در لیوانهای مقوایی پاپکورن پخش میکند.
آرامش برقرار میشود. حدسش زده میشد، اما حالا قطعیت دارد: کمونیست «اِلکه کار» همچنان شهردار است. حزب KPÖ او با ۳۵٫۸ درصد، در مقایسه با سال ۲۰۲۱، هفت درصد رشد کرده و سه کرسی در شورای شهر به دست آورده است. چگونه این رفقای گراتسی، در دورهای از گرایش به راست و بیاعتمادی سیاسی، توانستهاند چنین رکوردهایی ثبت کنند؟ روزنامه «Der Standard» نوشت: «در بقیه اتریش، برخی گمان میکنند کسی چیزی در آب گراتسیها ریخته است.»
اگر بخواهیم موفقیت کمونیستها را در دو واژه خلاصه کنیم، آن دو واژه اینها هستند: صداقت و مقرونبهصرفه بودن. مسکن ارزان و امنیت اجتماعی موضوعاتی هستند که مردم را درگیر میکنند و حزب KPÖ طی دو دهه گذشته در شورای شهر با اعتبار از آنها دفاع کرده، بدون آنکه از موقعیت خود برای ثروتاندوزی استفاده کند. اینها همچنین زمینهای بودند که پیروزی بر جناح راست را ممکن ساختند. و سپس خودِ شخصیت مطرح است: «اِلکه کار»، ۶۴ ساله، که در پاسخ به پرسشها درباره وعدهها معمولاً میگوید چندان به وعدههای انتخاباتی اعتقاد ندارد.
سایر احزاب عملکرد ضعیفتری داشتند: حزب محافظهکار ÖVP با ۲۵٫۳ درصد، ده واحد درصد پایینتر از KPÖ در جایگاه دوم قرار گرفت و اندکی کاهش رأی داشت. حزب سبزها به ۱۴٫۸ درصد رسید. حزب راست افراطی FPÖ نیز ۱٫۶ واحد درصد افزایش رأی کسب کرد و به ۱۲٫۲ درصد رسید؛ اندکی بیشتر از انتخابات گذشته، اما کمتر از آنچه پیشبینی میشد. حزب سوسیالدموکرات SPÖ با تنها ۵٫۶ درصد، به پایینترین سطح تاریخی خود سقوط کرد. میزان مشارکت در انتخابات نیز ۵۱٫۹ درصد بود که ناامیدکننده ارزیابی شد.
چپ آلمان به KPÖ نگاه میکند
از آنجا که کمونیستها و سبزها تا پیش از این بهتنهایی اکثریت لازم برای تشکیل ائتلاف را نداشتند، با حمایت SPÖ در شورای شهر حکومت میکردند، اما خودِ SPÖ توان چندانی برای اثرگذاری نداشت. اکنون با کرسیهای بهدستآمده، KPÖ و سبزها به اکثریت شکنندهای دست یافتهاند. با این حال، موضوع حملونقل که یکی از محورهای سبزهاست، باعث تنش شده بود؛ ÖVP و FPÖ بارها معاون شهردار را به سیاستهای ضدخودرویی متهم کرده بودند. اما کار از این انتقادات در امان ماند.
چند دقیقه پیادهروی از مهمانی انتخاباتی در «پارکهاوس»، اِلکه کار در ساختمان شهرداری با بادبزن دستی ایستاده است؛ او پسر و نوهاش را نیز همراه آورده است. فضا آرام و صمیمی است و شوخی و خنده جریان دارد. از آلمان نیز مهمانانی حضور دارند: «اینهس شوردتنر»، رئیس حزب چپ آلمان (Die Linke)، برای حمایت از شریک زندگیاش «رابرت کروتسر» به گراتس آمده است؛ کسی که خود عضو شورای شهر گراتس است و جانشین احتمالی کار نیز محسوب میشود.
در کارزار انتخاباتی، مخالفان با شعار «هر کس به کار رأی بدهد، کروتسر را انتخاب کرده است» تلاش کردند علیه KPÖ فضاسازی کنند. شایعهای نیز مطرح بود که کار به دلیل سن خود، پس از نیمی از دوره شهرداری، جای خود را به کروتسر ۳۹ ساله و کمکاریزماتیکتر در حوزه بهداشت خواهد داد. اما کار در نشست خبری این موضوع را تأیید نکرد و گفت: «تا زمانی که سالم باشم ادامه میدهم—و اگر نه، زودتر کنار میروم.» همسر او که سالها دبیر حزب بوده، در گفتوگو با یک روزنامه محلی شوخی کرده بود که همچنان «زندگی یک خانهدار نادیدهگرفتهشده» را ادامه خواهد داد.
اخیراً هیأتی از حزب چپ برلین به گراتس سفر کرده بود تا از موفقیتهای KPÖ بیاموزد. مدتی است که احزاب چپ آلمان، مدلهای این حزب را در زمینه مسکن ارزان شهری و سقف حقوق برای نمایندگان بهعنوان الگو در نظر گرفتهاند. اما آیا یک شهر متوسط با ۳۰۰ هزار نفر جمعیت میتواند الگویی برای کل اروپا باشد؟
کروتسر میگوید: «در میان بسیاری از مردم، اشتیاق بزرگی برای نوع دیگری از سیاست وجود دارد؛ سیاستی که از سازوکارهای درونگرا و خودمحور فاصله بگیرد.» او ادامه میدهد: «در دسترس بودن برای مردم، تنها نگذاشتن آنها با نگرانیهایشان، و پیوند دادن زندگی روزمره با مسائل بزرگ زمانه.» موفقیتهای اخیر جنبشهای چپ در کشورهایی مانند بلژیک و آلمان، و همچنین انتخابات شهرداری نیویورک، به گفته او این دیدگاه را تقویت میکند.
نویسنده مارینا کلیمچوک عضو تیم خبرنامه محلی GanzGraz است. این گزارش با همکاری آدریان انگلس تهیه شده است.
به نقل از سایت تاتس در آلمان 29.6.2026
|
|