عصر نو
www.asre-nou.net

سیمونه شلیند‌واین

سودان: هشدار سازمان ملل درباره نسل‌کشی – تا ۷۰ هزار کشته


Sat 2 05 2026



کارشناسان هشدار می‌دهند که در شهر الفاشر در منطقه بحران‌زده دارفور سودان، ممکن است در ماه اکتبر گذشته حدود ۷۰ هزار نفر کشته شده باشند. یکی از محققان سازمان ملل نشانه‌های آشکاری از یک نسل‌کشی را می‌بیند. انگشتان او تا حد استخوان لاغر شده‌اند. حلقه‌ای که با اضطراب با آن بازی می‌کند، در دستش لق شده است. «حساینا»—نام مستعاری که این زن ۴۵ ساله سودانی به دلایل امنیتی برای خود برگزیده—از نظر جسمی و روحی به‌شدت آسیب دیده است.

حدود شش ماه از زمانی می‌گذرد که این مادر به همراه چهار فرزندش از قتل‌عام در شهر زادگاهش الفاشر در منطقه درگیر دارفور جان سالم به در برد. آن‌ها اکنون به اوگاندا گریخته‌اند و به‌عنوان پناهنده زندگی می‌کنند. زخم روانی همچنان عمیق است: «من با چشمان خود یک نسل‌کشی را دیدم و آن را با تمام وجود تجربه کردم»، حساینا با اشک به دویچه‌وله می‌گوید.

سه سال است که در سودان جنگ جریان دارد. سازمان‌های امدادی بر این باورند که صدها هزار نفر در جریان درگیری‌ها یا در پیامدهای جنگ جان خود را از دست داده‌اند. اوج خشونت‌ها در اکتبر گذشته رخ داد: شبه‌نظامیان «نیروهای پشتیبانی سریع» (RSF) که علیه ارتش دولتی و نیروهای هم‌پیمان آن می‌جنگند، پس از یک محاصره طولانی شهر الفاشر—بزرگ‌ترین شهر منطقه دارفور—را تصرف کردند و قتل‌عامی گسترده علیه غیرنظامیان به راه انداختند. این چند روز، زندگی حساینا را نیز به‌کلی دگرگون کرد.

«این جنایات دارای ویژگی‌های یک نسل‌کشی هستند»، این جمع‌بندی محمد چنده عثمان، رئیس تیم تحقیقات سازمان ملل، در گفت‌وگو با دویچه‌وله است. او پس از حدود سه ماه تحقیق، در ماه فوریه گزارش ۳۰ صفحه‌ای خود را به شورای حقوق بشر سازمان ملل در ژنو ارائه داد و آن را به دادگاه کیفری بین‌المللی در لاهه نیز ارسال کرد. او نتیجه‌گیری خود را بر سه محور اصلی استوار می‌کند: «نخست، وقوع کشتارهای جمعی؛ دوم، شکنجه و خشونت‌های جنسی هولناک؛ و سوم، گرسنه‌نگه‌داشتن طولانی‌مدت از طریق جلوگیری از کمک‌های بشردوستانه و نابودی مراکز درمانی.»

فراری که ناکام ماند و سپس گریز ممکن شد

بیش از ۱۸ ماه پیش از آن، نیروهای RSF الفاشر را در محاصره داشتند. اینترنت و شبکه تلفن قطع شده بود؛ نه دانه‌ای لوبیا، نه دانه‌ای برنج و نه قطره‌ای بنزین از سد ایست‌های بازرسی RSF عبور می‌کرد. هیچ‌کس هم نمی‌توانست فرار کند. دلیل این محاصره آن بود که مقر اصلی لشکر ششم ارتش در الفاشر قرار داشت—همان نیرویی که RSF با آن می‌جنگید. در آغاز جنگ، نیروهای ارتش توانسته بودند شهر را حفظ کنند، اما سپس RSF راه‌های تدارکاتی را قطع کرد و جمعیت غیرنظامی را دشمن اعلام نمود. هنگامی که واحدهای ارتش سرانجام تسلیم شدند، حدود ۲۵۰ هزار نفر از ساکنان باقی‌مانده شهر کاملاً بی‌دفاع در برابر RSF قرار گرفتند.

حساینا و خانواده‌اش نیز در همین وضعیت بودند. در شب ۲۵ به ۲۶ اکتبر ۲۰۲۵، زمانی که RSF با توپخانه و پهپاد شهر را بمباران کرد، او با فرزندان نوجوانش گریخت؛ اما همسرش که برای کمک به برادرزاده مجروحش رفته بود، از او جدا شد. با این حال، شبه‌نظامیان پیش‌تر با بولدوزر در اطراف شهر خندقی به طول ۳۰ کیلومتر، عمق چهار متر و عرض چهار متر حفر کرده بودند و پشت آن خاکریزی ایجاد کرده بودند—مانعی غیرقابل عبور. حساینا روایت می‌کند: «در آن هرج‌ومرج به داخل خندق افتادم و زیر خاک و اجساد مدفون شدم. وقتی به هوش آمدم، هوا روشن شده بود. اطرافم را که نگاه کردم، تعداد بی‌شماری جسد دیدم.»

به این ترتیب، فرار او موقتاً به اسارت انجامید. در نهایت، با پرداخت مبلغی به‌عنوان باج توسط یکی از بستگانش در استرالیا، حساینا و فرزندانش آزاد شدند و پس از فراز و نشیب‌های دیگر، به اردوگاه پناهندگان در اوگاندا رسیدند.

چگونه RSF جنایات خود را به نمایش گذاشت

این شبه‌نظامیان بارها جنایات خود را مستندسازی کرده‌اند: پس از قطع کامل ارتباطات، جنگجویان با استفاده از اینترنتی که خودشان دوباره وصل کرده بودند، ویدئوهایی از جنایاتشان را در کانال تلگرام منتشر کردند—همراه با موسیقی حماسی. این ویدئوها جنایات را از فاصله نزدیک نشان می‌دهند: در تصاویر هوایی، خودروهای نظامی در شهر حرکت می‌کنند. خندق نیز دیده می‌شود—همچنین هزاران نفر که در دشت‌ها در حال فرارند اما با این مانع روبه‌رو می‌شوند؛ تله‌ای مرگبار.

در یکی از این ویدئوها دیده می‌شود که ژنرال RSF، ابولولو—که با موهای فرفری آشفته‌اش به‌وضوح قابل شناسایی است و رسانه‌ها و اندیشکده‌های مختلف نیز آن را تأیید کرده‌اند—تمام کسانی را که هنوز در خندق زنده‌اند، به گلوله می‌بندد. ویدئوی دیگری از همان روز، که در بیمارستان الفاشر ضبط شده، نشان می‌دهد که جنگجویان در ساختمان نیمه‌ویران حرکت می‌کنند و همه کسانی را که هنوز زنده‌اند—چه در تخت‌ها و چه روی زمین—اعدام می‌کنند؛ جنایات جنگی و جنایت علیه بشریت که در برابر دوربین ثبت شده‌اند.

به نقل از دویچه‌وله به زبان آلمانی ۲۷ آوریل ۲۰۲۶