تداوم جنگ و، وضعیت زندانیان سیاسی
Tue 17 03 2026
محسن حسام
مخاطبان من، همانطور که میدانید رویدادهای اخیر بهویژه جنگ خانمان برانداز تأثیر بسزایی در زندگی روزمره زندانیان سیاسی بهجا گذاشتهاست.
تو گویی زندانیان سیاسی محبوس در بندها و سلولهای انفرادی از یاد رفته اند. به عبارتی دیگر میتوان گفت که مقامات قوه قضاییه و مسئولین زندان ها به خواستهها و نیازمندی اولیه آنان بیاعتنا بوده، علاوه بر کمبود مواد غذایی و آب آشامیدنی، خدمات درمانی را نیز کاهش داده اند. سازمان دیدهبانهای حقوق بشر در رابطه با وضعیت زندانیان سیاسی ابراز نگرانی کردهاست.
کاهش حجم و مقدار کم و بهخصوص کیفیت مواد غذایی، نبودن آب آشامیدنی سالم، عدم دسترسی به فروشگاههای زندان، همچنین کمبود دارو و کاهش خدمات درمانی از آن جمله اند. دلایل این امر را میتوان بهخاطر افزایش تعداد بازداشتیها در زندانهای ایران دانست. از این رو امکانات رفاهی مربوط به نیازهای اولیه زندانیان محدود بوده و بهطور کلی در مواردی از مراقبت های بهداشتی چشمپوشی شدهاست. میدانیم که بهخاطر کثرت بازداشتیها مشکلات عدیدهای بهوجود آمدهاست. مقامات قوه قضائیه بعد از کشتار ددمنشانه « جوانان وطن در۱۸ و۱۹ در خیابان ها»، بسیجیها و نیروهای سرکوبگر امنیتی را در خیابانها مستقر کرده اند تا مبادا مردمان جان به لب آمده مجدداً از خانهها بیرون زده و به کف خیابانها بیایند. در این شکی نیست که متعاقب آن و در ادامه حملات گسترده هوایی آمریکا و اسرائیل به سرزمین ما که از نظر سازمان ملل متحد مغایر با قوانین بینالمللی محسوب میشود، وضعیت زندانها بیش از پیش وخیم تر شدهاست.
مقامات قوه قضاییه و مسئولین زندانهای ایران، بهجای این که در زندان ها را باز کرده و در« شرایط جنگی» موجبات آزادی زندانیان را فراهم آورند، حتی با درخواست خانوادههای زندانیان سیاسی مبنی بر پذیرش و قبول اعطای مرخصی زندانیان در شرایط جنگی مخالفت می ورزیدهاند. در حالی که گرفتاریها و مشکلات حاضر در پی تحولات ناشی از شرایط جنگی بوجود آمدهاست . مخاطبان میهنمان هنوز در جنگ دوازده روزه حملات گسترده هوایی به زندان اوین را از یاد نبرده اند، که ویرانیها و مرگ ملاقاتیها و تعدادی از کادر خدماتی - اداری- زندان اوین را به همراه داشتهاست.
رجوع کنید به گزارش مفصل زندانی سیاسی « رضا خندان همسر نسرین ستوده در زندان اوین »
رضا خندان، به نحو چشمگیری در گزارش مزبور از آنچه بر زندانیان اوین گذشته، شرح مبسوطی ارائه داده است. به زعم راقم این سطور، آنچه که از وقایع بمباران هوایی زندان اوین ارائه داده شده، تصویر درخشان و دقیقی است که بهعنوان یک مآخذ میتواند مورد استفاده قرار بگیرد. باری، این همه همزمان بوده است با تهاجم آمریکا و اسرائیل به خاک میهنمان. رژیم ج.ا در پی جنایاتی که در روزهای سیاه ۱۸ و۱۹ مرتکب شده است، از کشته ها پشته ها ساخته است، در حال و حاضر در گیر جنگی تمام عیار شده است که هیچ معلوم نیست بتواند جان سالم بهدر برد. از ظواهر امر پیداست که شیرازه رژیم دارد از هم میپاشد، حال پرسش بنیادین ایناست، چرا رژیم ج.ا جان سختی می کند و زندانیان سیاسی را آزاد نمینماید.
در حالیکه آزادی بدون هیچ قید و شرط زندانیان خواست مبرم مردمان آزاده میهنمان تبدیل شده است. در این شکی نیست که این جنگ به مردم ایران تحمیل شدهاست، اما رژیم منحوس ج.ا نیز بهخاطر ماجرا جوییهای اخیر مرتکب جنایت علیه بشریت شدهاست. کشتار بیسابقهای که خشم مردمان جهان را بههمراه داشته است. ج.ا ایران را به کشتارگاه تبدیل کرده است. تظاهرات آرام معترضان را در خیابانها به خاک و خون کشیده است. هزاران نفر را مجروح و بیشتر از پنجاه هزار نفر را بازداشت کرده است. بدین ترتیب زندانها مملو از جوانانی و نوجوانانی است که بهخاطر دموکراسی و عدالت اجتماعی و برابری به کف خیابان ها آمده بودند.
آری مخاطبان من . بنا بر اطلاعات سازمان های حقوق بشری، در حال حاضر آب آشامیدنی -مصرفی- از « چاه » تأمین میشود. به گفته زندانیان سیاسی قدیمی و فعلی آب آشامیدنی؛ آبی که از چاه بر گرفته میشود، مناسب خوردن نیست. از این رو زندانیان ترجیح میدهند که آب آشامیدنی را از فروشگاه خریداری نمایند. گر چه در حال حاضر مقدار آب آشامیدنی بهخوان آب معدنی در فروشگاه کاهش یافته و قیمت هر بطری آب به حدود ۲۵ هزار تومان رسیده است. رقمی که بسیاری از زندانی ها توانایی پرداخت آن را ندارند.
اما، چیزی که موجبات نگرانی خانواده های زندانیان را فراهم کرده است، این است که زندانیان در اغلب اوقات در زندانها بیشتر از دو وعده غذا دریافت نمی کنند. بعلاوه، حجم غذا و کیفیت آن به مقدار قابل ملاحظه ای کاهش یافتهاست. همزمان در پی تحولات ناشی از شرایط جنگی در فروشگاهها کمبود مواد غذایی دیده میشود. حتی پیش آمده که فروشگاهها چندین روز تعطیل بوده است. بهعلاوه تراکم بالای جمعیت -تعداد زندانی ها - فشار بیشتر و مضاعفی بر زندانیها وارد آورده است. در این رابطه نگرانیهایی در خصوص وضعیت بهداشتی و همچنین معیشتی آنان مشاهده میشود. مضافا به اینکه گزارشهایی از محدودیت تماس تلفنی و ملاقات خانوادهها با زندانیان سیاسی منتشر شده است. بهعلاوه میزان غذا به پیش از شرایط جنگی حدوداً نصف شده است. این نشان می دهد که جنگ حتی اثرات خود را بر زندانها نیز گذاشته است .به زبان ساده میتوان گفت که در شرایط جنگی، وقتی که هواپیماهای نظامی همزمان سراسر خاک ایران را زیر بمباران هوایی قرار داده اند، مقامات قوه قضائیه و مسئولین زندانهای ایران چگونه به فکر زندانیان سیاسی و همچنین زندانیان عادی میتوانند بود. از این رو میتوان اذعان کرد که یکی از عوارض جنگ علاوه بر تخریب شهر های کشور، از یاد رفتن زندانیان سیاسی بهطور اخص و زندانیان عادی بهطور عام میباشد. در حالی که جادارد مقامات قوه قضائیه و مسئولین زندانها بیدرنگ درهای زندانها را باز کرده و زندانیها را آزاد نمایند.
یکی از وکلای دادگستری که بهدلایل امنیتی نخواست نامش فاش شود، چنین می افزاید: « بسیاری از بازداشت شدگان اعتراضات دی ماه در زندان اوین با کمبود فضا مواجه شده اند. به گونهای که «کف خوابی» در اتاقها و راهرو ها به وضعیتی رایج تبدیل شدهاست.
بهعلاوه بسیاری از بازداشت شدگان دی ماه هنوز در«قرنطینه» بهسر می برند و حتی حق تماس تلفنی با خانواده ها ندارند. هیچیک از مسئولین زندان حاضر نمیشوند در این باره، که چرا تماس تلفنی را مسدود کرده اند، به زندانی توضیح دهد. در حالی که زندانی بین بیم و امید دلش می خواهد به خانواده اش خبر سلامتی بدهد .
در اینجا لازم میدانیم به مخاطبان یادآوری نماییم که مجموعه شرایطی که در باره وضعیت عمومی بازداشت شدگان دی ماه وصف کرده ایم، کم و بیش در اغلب زندان های کشور یکسان است و تقریباً به یک منوال انجام می گیرد.
باری، در هفتهها و ماههای منتهی به آغاز جنگ، خانوادههای زندانیان ، وکلا و فعالان حقوق بشر، بارها نسبت به در خطر بودن جان زندانیان هشدار داده و خواهان آزادی یا دست کم اعطای مرخصی موقت به آنها در شرایط جنگی شده بودند.
باشد که مقامات قوه قضاییه ایران و مسئولین زندانهای کشور در پی تحولات ناشی از شرایط جنگی، نابسامانیها و خطرات حملات گسترده هوایی بمبافکنها، پیش از آنکه زندانها را مورد هدف قرار دهند، درهای زندانها را بهروی زندانیها باز کرده و زندانیها را رها کنند.
و گرنه مردمان آزاده میهنمان بهدست خود درهای زندانها را خواهند گشود و عزیزان خود را آزاد خواهند کرد .
زندانیان سیاسی قدیمی و بازداشت شدگان دی ماه را آزاد کنید .
نه به جنگ نه به ج.ا.
پاریس، پانزدهم ماه مارس سال۲۰۲۶.
محسن حسام
|
|
