در مياندوآب برای سبيل می توان
جان داد
بی بی سی / عباس خورشيدی
معاون سياسی و امنيتی استاندار آذربايجان غربی طی پيامی به مردم اين استان اعلام
کرده است که درگيريهای اخير در روستای اوچ تپه (سه تپه) از توابع شهرستان مياندوآب
را "جمع محدودی که متعلق به يکی دو خانواده اند با برداشتهای تند از عقايد
باطل خود" آفريده اند.
آن گونه که آقای خورشيدی واقعه را توصيف کرده،
درگيری اين افراد با نيروی انتظامی که طی سه نوبت در هفته های گذشته انجام گرفته
به کشته شدن دوازده نفر انجاميده که شش تن از آنان از افراد نيروی انتظامی و شش
نفر ديگر از افرادی بوده اند که وی آنان را "دارای عقايد انحرافی"
دانسته است.
همچنين، به گفته وی، هشت تن از اين افراد بازداشت
شده اند و از آنان تعدادی اسلحه و مهمات کشف شده است .
سبيل بلند نشانه ای مذهبی
روستای اوچ تپه که اين درگيريهای خونبار در آن رخ
داده زيستگاه پيروان فرقه ای موسوم به "اهل حق" است که در ايران، عراق و
جمهوری آذربايجان پيروان بسياری دارد و با نامهای مختلفی همچون علی اللهی، يارسان
و کاکه ای شناخته می شود.
مردان پيرو آيين اهل حق بنابر سنت اين فرقه موی
پشت لب خود را کوتاه نمی کنند و سبيل بلند از جمله نشانه های شناخته شدن آنان است؛
آن گونه که از اظهارات شاهدان محلی در زمينه درگيريهای روستای اوچ تپه بر می آيد،
ماجرای درگيری در اين روستا نيز به همين سنت باز می گردد.
منابعی در ميان پيروان اهل حق به بی بی سی گفته
اند که علت بروز درگيری اين بوده است که يکی از فرماندهان نيروی انتظامی آذربايجان
غربی دستور به کوتاه کردن سبيل يکی از سربازان وظيفه نيروی انتظامی داده که اهل
روستای اوچ تپه و از پيروان فرقه اهل حق بوده است.
کوتاه کردن سبيل يا توهين
اين موضوع به درگير شدن تعدادی از اهل حقهای
روستای اوچ تپه با نيروی انتظامی انجاميده که کوتاه کردن سبيل سرباز نيروی انتظامی
را توهين به آيين خود تلقی کرده اند.
در مقابل، منابع رسمی علت درگيريها را به نصب
تابلوها و نوشتن شعارهايی در روستای اوچ تپه نسبت داده اند که محتوای آنها، به قول
ايشان، "کفرآميز" بوده است و مسئولان قضايی خواستار برداشته شدن آنها
شده بوده اند.
اين در حالی است که منابع محلی می گويند که اين
شعارها پس از اعتراض به کوتاه کردن سبيل سرباز مورد نظر صورت گرفته است.
از سوی ديگر، معاون سياسی و امنيتی استاندار
آذربايجان غربی گفته است افرادی که با نيروی انتظامی درگير شده اند هيچ نسبتی با
شهروندان پيرو فرقه اهل حق ندارند.
وی جامعه اهل حق را جامعه ای
قانونمند توصيف کرده که "ارزشهای اسلام و نظام را پاس می دارند".
اظهارات معاون استاندار آذربايجان غربی در واقع پس
از آن صورت می گيرد که سيد نظام الدين مشعشعی، رهبر طايفه آتش بيگی که بزرگترين
طايفه اهل حق به شمار می رود و اهل حقهای روستهای اوچ تپه نيز به آن تعلق دارند
نسبت به افرادی که با نيروی انتظامی درگير شده اند ابراز برائت کرده و گفته که
آنان را از پيروان خود نمی داند.
اهل حق زير فشار مذهبی
پيروان فرقه اهل حق طی بيست و پنج سال اخير که
حکومت جمهوری اسلامی در ايران بر سر کار بوده است با محدوديتها و فشارهای زياد
مواجه بوده اند و رهبران اين فرقه همواره تلاش کرده اند برای کاستن اين فشارها از
خود و پيروانشان شيوه ای مسالمتجويانه در پيش بگيرند.
آيين اهل حق را يکی از عارفان کرد با نام سيد
اسحاق برزنجه ای حدود هفتصد سال پيش بنا نهاده که اهل حق او را تجلی ذات الهی در
کالبد بشری می دانند و همچنين معتقدند که خداوند پيش از او در وجود علی ابن
ابيطالب، امام اول شيعيان نيز تجلی کرده و به همين دليل ارادت خاصی به وی می ورزند.
باورها و سنتهای اين فرقه با مخالفت اغلب علمای
مسلمان، چه شيعه و چه سنی، مواجه شده است.
دستخط آيت الله
در نخستين ماههای روی کار آمدن جمهوری اسلامی در
ايران، شماری از پيروان اهل حق با آيت الله خمينی، رهبر وقت ايران ديدار و دستخطی
از او دريافت کردند که کارگزاران جمهوری اسلامی را به مدارا با اين فرقه فرا می
خواند اما طی سالهايی که از عمر جمهوری اسلامی می گذرد، پيروان آيين اهل حق با
دشواريهای فراوانی روبرو شده اند که اجبار به کوتاه کردن موی سبيل به نشانه دوری
جستن از سنتهای اهل حق از جمله موارد شايع آن است.
کناره جويی و نهان زيستی اهل حق ايران
پيروان اهل حق عمدتا در غرب ايران و ميان اقوام
کرد، ترک و لک متمرکزند، هرچند طی قرون و اعصار شماری از آنان نواحی ديگری از
ايران، همچون کلاردشت در شمال اين کشور و برخی نواحی اطراف تهران و خراسان کوچيده
اند.
اهل حق معمولا در نواحی دوردست زيسته و با به جای
آوردن آداب و رسوم خود در خفا، همواره از تحولات و بحرانهای سياسی و اجتماعی کناره
گرفته اند.
از بيش از يکصد سال پيش که يکی از رهبران اهل حق
به نام سيد محمد کلاردشتی دست به قيام زد و سرانجام اعدام شد تا زمانی که درگيريهای
روستای اوچ تپه مياندوآب رخ داد، گزارشی از اينکه پيروان اين آيين با دولت مرکزی
يا مأموران آن درگير شده باشند در دست نيست.
حوادث اخير مياندواب وابسته به جريان
فکری يا پليسی خاص نيست
اروميه ، خبرگزاری سينا - آرش آقازاده
معاون سياسی و امنيتی استانداری آذربايجان غربی
حساب جامعه اهل حق را از افراد شرور و عوامل بوجود آونده حوادث مياندوآب جدا
دانست.
"عباس خورشيدی"درگفتگو با خبرنگار سينا
تاکيدکرد: افراد عوامل درگيری های اخير شهرستان مياندواب هيج نسبتی باشهروندان
قانون مند" اهل حق" استان وکشور ما ندارند و جامعه اهل حق جامعه ای
قانون مندی هستند که ارزشهای اسلام را مورد پاسداری و مراقبت قرار می دهند و به
طور قطع بايد حساب جامعه اهل حق را از اين افراد حدود و شرور جدا کرد.
وی افزود:حادثه تاسف انگيز مياندوآب به هيچ عنوان
به يک جريان سياسی و يا فکری وابسته نيست بلکه آن را جمع محدودی که متعلق به يک و
يا دو خانواده هستند بوجود آورده اند که عقايد باطل و بسيار افراطی اين افراد و
برداشت های تند ازعقايدشان موجب دامن زدن به اين موضوع شده است.
وی گفت:تاکنون اين افراد در ۳ نوبت به نيروهای
انتظامی شهرستان مياندواب حمله کرده اند که ناچارا در مقابل اين حمله نيروی انتظامی
پس از تقديم ۶ شهيد وادار به دفاع از خود شده است.البته تاکنون ۲۱ نفر از مامورين
انتظامی اين شهرستان نيز زخمی شده اند.
در پايان وی تصريح کرد:تاکنون ۶ نفر از مهاجمان و
افرادی که حمله کرده بودند کشته شده اند و مجموعا ۸ نفر از اين افراد نيز دستگير
شده اند همچنين دو نفر از اين افراد نيز به صورت داوطلبانه خود را به نيروهای
انتظامی معرفی کرده اند.
"نبايد يک موضوع ساده و قابل حل توسط مسوولين استانی را به يک
معضل ملی تبديل کرد"
نماينده مردم مياندوآب در مجلس شورای اسلامی از هرگونه
اظهار نظر درباره حوادث اخير اين شهرستان خودداری کرد.
"اسدالله تابع"در گفتگو با خبرنگار سينا
از جنجال آفرين های اخير درمورد حادثه اخير در حوزه انتخابيه خود انتقاد کرده و
گفت:
نبايد يک موضوع ساده و قابل حل توسط مسوولين
استانی را به يک معضل ملی تبديل کرد چرا که با اين شيوه امنيت پايدار ايجاد شده در
منطقه به خاطر هيچ و پوچ از بين خواهد رفت.
وی گفت:به خاطر اينکه اطلاعاتم در مورد اين حادثه
کامل نيست نمی توانم اظهار نظر روشنی در اين مورد ارايه بدهم.
نماينده مجلس اضافه کرد:اين مساله به هيچ عنوان
خبرسازی نيست و از خبرنگاران هم خواهش می کنم از ايجاد سوژه و فرافکنی در اين مورد
خودداری کنند.
همچنين در لحظه تنظيم اين خبر خبرنگار سينا از يک
منبع آگاه اطلاع يافت در جريان درگيری های صبحگاه يکشنبه مياندوآب يک کودک نيز
کشته شد.
صادقی مديرکل سياسی انتظامی استانداری آذربايجان
غربی هم در اين خصوص تاکيد کرد:براساس پيگيری های انجام شده چنين اتفاقی نيفتاده
است و در حد شايعه است.
وی گفت: متاسفانه اگر در اين خصوص کوچکترين ضعف
اطلاع رسانی داشته باشيم شاهد چنين موضوعاتی کذبی خواهيم بود که می تواند روند
بررسی اين موضوع را با مشکل مواجه کند.
رييس مرکز اطلاع رسانی فرماندهی انتظامی آذربايجان
غربی صبح امروز در گفتگو با سينا اوضاع امنيتی مياندوآب را آرام توصيف کرد.
شهنام رضايی گفت:بااستقرار نيروهای يگان ويژه ناجا
و همکاری مردم مياندوآب هم اکنون امنيت کامل در اين شهر برقرار است .